Wspomnienie św. Ludwika
25 sierpnia obchodzone jest wspomnienie św. Ludwika, króla Francji. Obchód jest dobrowolny, w kolorze białym, upamiętniający dzień jego śmierci pod Tunisem w 1270 roku. Chodzi o Ludwika IX – jedynego króla Francji wyniesionego na ołtarze.
Król od dwunastego roku życia
Urodził się 25 kwietnia 1214 roku w Poissy, a tron objął w 1226 roku jako dwunastolatek; przez pierwsze lata rządziła w jego imieniu matka, Blanka Kastylijska. Samodzielne panowanie przyniosło reformy, które wpłynęły na kształt francuskiego państwa: możliwość odwołania się od wyroku do sądu królewskiego, ograniczenie sądów bożych i pojedynków sądowych, wysyłanie inspektorów badających skargi na urzędników. Z tego okresu pochodzi obraz króla rozsądzającego spory pod dębem w Vincennes – wyidealizowany, ale oddający kierunek zmian.
Sainte-Chapelle
Ludwik zakupił od cesarza łacińskiego Konstantynopola Baldwina II koronę cierniową i inne relikwie Męki Pańskiej, płacąc sumy porównywalne z rocznym budżetem królestwa. Dla ich przechowywania wzniósł w Paryżu Sainte-Chapelle, poświęconą w 1248 roku – budowlę, która do dziś uchodzi za szczyt gotyku promienistego. Fundował także szpitale, w tym Quinze-Vingts dla niewidomych.
Dwie krucjaty
Wyprawił się na Wschód dwukrotnie. Pierwsza krucjata, w latach 1248-1254, zakończyła się klęską w Egipcie i niewolą, z której wykupiono go za ogromny okup. Druga, w 1270 roku, zatrzymała się pod Tunisem, gdzie obóz zdziesiątkowała epidemia. Król zmarł tam 25 sierpnia 1270 roku. Kanonizował go Bonifacy VIII w 1297 roku, dwadzieścia siedem lat po śmierci.
Druga strona rachunku
Do tego obrazu należy dodać to, co dziś ocenia się jednoznacznie negatywnie: zorganizowaną w Paryżu dysputę o Talmudzie, a w jej następstwie publiczne spalenie kilkudziesięciu wozów żydowskich rękopisów w 1242 roku oraz kolejne restrykcje wobec Żydów. Kanonizacja nie unieważnia tych faktów i nie jest oceną całości jego polityki.
Ślady
Ludwik należał do trzeciego zakonu franciszkańskiego i pozostaje jego patronem, a także patronem Francji i Paryża. Jego imię nosi między innymi amerykańskie Saint Louis w stanie Missouri, założone przez francuskich osadników i nazwane na jego cześć w XVIII wieku, oraz setki parafii w krajach dawnej francuskiej obecności kolonialnej.
„Postępowanie uczciwe i prawe milsze Panu niż krwawa ofiara”
Prz 21,3