Metodologia

Na tej stronie opisujemy, na jakich źródłach opieramy informacje publikowane w serwisie KalendarzRoku.pl oraz w jaki sposób je aktualizujemy. Przyjmujemy dwie zasady redakcyjne: dane wynikające z reguł matematycznych i astronomicznych wyliczamy algorytmicznie, a treści opisowe i statystyczne opieramy na źródłach pierwotnych - aktach prawnych, kalendarzu liturgicznym, oficjalnych danych publicznych oraz opracowaniach naukowych.

Układ kalendarza i daty ruchome

Dni tygodnia, długości miesięcy i lata przestępne wynikają z reguł kalendarza gregoriańskiego i wyliczane są programowo dla każdej daty. Datę Wielkanocy oraz zależne od niej święta ruchome - Środę Popielcową, Wielki Piątek, Zesłanie Ducha Świętego i Boże Ciało - wyznaczamy algorytmem Meeusa, będącym implementacją kościelnej reguły obliczania paschalii. Fazy Księżyca wyliczamy na podstawie średniego cyklu synodycznego, zgodnie z formułami przyjętymi w astronomii.

Święta państwowe i dni ustawowo wolne od pracy

Katalog dni ustawowo wolnych od pracy w Polsce określa ustawa z 1951 roku o dniach wolnych od pracy wraz z późniejszymi nowelizacjami i to ona stanowi dla nas podstawę oznaczania dni wolnych w kalendarzu. Tło historyczne świąt narodowych opracowujemy na podstawie publikacji historycznych oraz materiałów instytucji publicznych zajmujących się historią i kulturą.

Święta kościelne i wspomnienia liturgiczne

Wspomnienia świętych i błogosławionych oraz rangę obchodów - uroczystość, święto, wspomnienie obowiązkowe lub dowolne - ustalamy zgodnie z kalendarzem liturgicznym Kościoła katolickiego obowiązującym w Polsce, obejmującym kalendarz ogólny Kościoła powszechnego oraz zatwierdzony kalendarz własny polskich diecezji. Biogramy świętych opracowujemy na podstawie Martyrologium Rzymskiego oraz leksykonów i opracowań hagiograficznych wydawanych przez katolickie oficyny wydawnicze. Każdy życiorys zestawiamy z kilkoma niezależnymi opracowaniami, a w razie różnic w datach lub faktach biograficznych pierwszeństwo ma źródło najbliższe oficjalnym dokumentom kościelnym.

Imieniny

Kalendarz imienin wywodzi się z kalendarza liturgicznego - większość dat odpowiada wspomnieniom patronów noszących dane imię. Tradycja imieninowa obejmuje również imiona spoza kalendarza kościelnego, a jednemu imieniu może odpowiadać kilka dat w roku, dlatego uzupełniamy go o ustalenia z opracowań onomastycznych i słowników imion polskich. Informacje o etymologii, pochodzeniu i znaczeniu imion opieramy na literaturze językoznawczej, w szczególności na następujących pozycjach:

• Jan Grzenia, Słownik imion, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.
• Maria Malec, Imię w polskiej antroponimii i kulturze, Wydawnictwo Naukowe DWN, Kraków.
• Henryk Fros SJ, Franciszek Sowa, Księga imion i świętych, Wydawnictwo WAM, Kraków.

Statystyki i ranking popularności imion

Dane liczbowe w rankingach imion - zarówno nadawanych noworodkom, jak i występujących wśród wszystkich żyjących mieszkańców Polski - pochodzą z rejestru PESEL i są udostępniane jako otwarte dane publiczne przez administrację rządową w portalu dane.gov.pl.

Zbiory publikowane przez administrację mają postać surowych tabel: każdy wiersz to jedno imię, płeć oraz liczba jego wystąpień w danym roku. Sama tabela liczy tysiące wierszy i nie odpowiada wprost na pytania, które zadają czytelnicy - które imię było najpopularniejsze, jak zmieniało się na przestrzeni lat i jak wypada na tle pozostałych. Naszą rolą jest przełożenie tych danych na formę czytelną i użyteczną.

Wartości liczbowe przenosimy w postaci, w jakiej występują w opublikowanym zbiorze - przeliczamy je wyłącznie na wskaźniki pochodne, takie jak pozycja w rankingu czy udział procentowy, zawsze podając rok, którego dotyczą. Rankingi odświeżamy po udostępnieniu nowszej edycji danych, zachowując wcześniejsze roczniki, dzięki czemu możliwe jest porównywanie zmian w czasie.

Kalendarz szkolny: ferie, wakacje i dni wolne

Ramy roku szkolnego - terminy rozpoczęcia i zakończenia zajęć, przerwy świąteczne oraz wakacje letnie - określa rozporządzenie Ministra Edukacji w sprawie organizacji roku szkolnego. Terminy ferii zimowych ustalane są odrębnie dla każdego województwa i ogłaszane przez kuratoria oświaty. Dane o tych terminach pobieramy w sposób zautomatyzowany z otwartych baz danych o dniach wolnych od nauki, opartych na oficjalnych komunikatach resortu edukacji i kuratoriów, a każdą edycję weryfikujemy po ogłoszeniu terminów na kolejny rok szkolny.

Dla osoby planującej wyjazd czy urlop oznacza to jedno: terminy widoczne w kalendarzu odpowiadają aktualnym ustaleniom dla danego województwa. Automatyczne pobieranie danych sprawia, że nowe terminy pojawiają się w serwisie wkrótce po ich oficjalnym ogłoszeniu, bez czekania na ręczną aktualizację. Sprawdzając u nas datę ferii, nie musisz zestawiać jej z komunikatami kuratoriów ani porównywać kilku serwisów - wystarczy wybrać swoje województwo.

Święta nietypowe i dni tematyczne

Dni tematyczne porządkujemy według ich pochodzenia. Pierwszeństwo mają obchody ustanowione uchwałami organizacji międzynarodowych, w tym Organizacji Narodów Zjednoczonych i jej agend, oraz uchwałami Sejmu i Senatu Rzeczypospolitej Polskiej - w ich przypadku istnieje dokument założycielski, do którego można dotrzeć. Przy dniach o charakterze branżowym i środowiskowym korzystamy z informacji ich inicjatorów i organizatorów. Publikujemy obchody o ustalonym pochodzeniu i możliwej do wskazania genezie.

Wydarzenia historyczne i cytaty

Kalendarium wydarzeń historycznych opracowujemy na podstawie opracowań encyklopedycznych i literatury historycznej, przypisując każdemu wpisowi weryfikowalną datę. Przy cytatach szczególną uwagę poświęcamy ustaleniu autorstwa i publikujemy te, których pochodzenie potwierdziliśmy w opracowaniach źródłowych. Materiały z baz redagowanych społecznościowo traktujemy jako punkt wyjścia do weryfikacji w źródłach pierwotnych.

Aktualizacja treści

Dane o charakterze corocznym - terminy ferii, rankingi imion oraz układ dni wolnych - aktualizujemy po każdej nowej publikacji źródła. Treści opisowe przeglądamy i rozwijamy na bieżąco, uzupełniając je o nowe ustalenia.

Uwagi i sugestie

Uwagi dotyczące publikowanych treści przyjmujemy przez formularz kontaktowy. Każde zgłoszenie weryfikujemy względem źródła pierwotnego, a wynik weryfikacji uwzględniamy w treści serwisu.