Europejski Dzień Morza

Europejski Dzień Morza obchodzony jest corocznie 20 maja. Święto to zostało ustanowione w 2008 roku, kiedy to przewodniczący Komisji Europejskiej José Manuel Barroso, Parlamentu Europejskiego Hans-Gert Pöttering oraz Rady Janez Janša podpisali wspólną Trójstronną Deklarację w Strasburgu, inaugurując tym samym oficjalne obchody.

Dlaczego morze zasłużyło na własny dzień

Celem Europejskiego Dnia Morza jest podkreślenie ekologicznego i gospodarczego znaczenia mórz i oceanów dla Unii Europejskiej. To okazja do dyskusji na temat zrównoważonej turystyki nadmorskiej, rybołówstwa, ochrony wód przed zanieczyszczeniami oraz efektywnego wykorzystywania zasobów morskich bez ich degradacji.

Wędrująca stolica obchodów

W przeciwieństwie do wielu innych europejskich świąt, Europejski Dzień Morza ma swoją „wędrującą stolicę”. Główne obchody, w tym Europejska Konferencja Morska, odbywają się co roku w innym kraju członkowskim. Po Brukseli w 2008 roku gospodarzami były m.in. Włochy, Hiszpania i Malta. W 2011 roku organizację obchodów powierzono Polsce, a konkretnie Gdańskowi, gdzie przez kilka dni odbywały się konferencje, wystawy i degustacje produktów rybnych.

Morze Bałtyckie – wyzwania i zagrożenia

Dla Polski Europejski Dzień Morza ma szczególne znaczenie, ponieważ nasz kraj leży nad Morzem Bałtyckim, jednym z najmłodszych i najmniej zasolonych mórz na świecie. Powstało ono z wód topniejącego lodowca i otacza je dziewięć państw zamieszkanych przez około 85 milionów ludzi. Jego wody należą do najbardziej zanieczyszczonych w Europie. Zagrożony jest tu m.in. morświn, którego największym wrogiem są porzucone sieci rybackie, zaburzające echolokację i prowadzące do przypadkowych uwięzień.

• Sieci widmo, pozostawione przez rybaków, rozkładają się na mikroplastik, który trafia do łańcucha pokarmowego.
• Zanieczyszczone plaże często są efektem śmieci pozostawionych przez turystów, a nie tylko przez przemysł.
• Ograniczenie zużycia plastiku i udział w akcjach sprzątania plaż to proste i skuteczne formy ochrony środowiska morskiego.

Jak uczcić Europejski Dzień Morza?

Nie trzeba mieszkać nad morzem, aby włączyć się w obchody. Wystarczy zainteresować się pochodzeniem ryb na swoim talerzu, ograniczyć używanie jednorazowego plastiku lub wesprzeć lokalną akcję sprzątania wybrzeża, jeśli przebywa się nad Bałtykiem. To także dobry moment, aby przypomnieć sobie, że morze – nawet tak niewielkie i płytkie jak Bałtyk – jest wspólnym dobrem, które łatwo zniszczyć, a trudno odbudować.

Ciekawostki

1. Obchody zaplanowane na 2020 rok w irlandzkim Cork zostały odwołane z powodu pandemii COVID-19.
2. W 2015 roku gospodarzem konferencji towarzyszącej świętu były Ateny.