Wspomnienie św. Jana z Dukli, prezbitera
8 lipca w polskim kalendarzu liturgicznym obchodzone jest wspomnienie św. Jana z Dukli, bernardyna z XV wieku. Uroczystość ta ma charakter obowiązkowy, a kolorystyka liturgiczna jest biała. Kult tego świętego narodził się najpierw na kresach dawnej Rzeczypospolitej, zanim został włączony do kalendarza całego kraju.
Jan z Dukli urodził się około 1414 roku w Dukli, w Beskidzie Niskim. Według tradycji, na początku dorosłego życia prowadził życie pustelnicze w lasach otaczających miasto. Później wstąpił do franciszkanów konwentualnych, a pod wpływem ruchu odnowy obserwanckiej, sprowadzonego do Polski przez Jana Kapistrana, dołączył do bernardynów około 1463 roku. Pełnił funkcje gwardiana w Krośnie i we Lwowie oraz kustosza ruskiej części zakonu.
Pod koniec życia stracił wzrok, ale nie zaprzestał działalności kaznodziejskiej – dyktował teksty kazań, a wygłaszał je z pamięci, wspierany przez współbraci. Spowiadał aż do śmierci, nawet gdy sam nie był w stanie dotrzeć do konfesjonału. Zmarł 29 września 1484 roku we Lwowie.
Kult św. Jana z Dukli osiągnął szczyt w połowie XVII wieku. W 1648 roku, podczas oblężenia Lwowa przez wojska kozackie i tatarskie, mieszkańcy przypisali nagłe odstąpienie wrogów od oblężenia jego wstawiennictwu. Od tamtej pory był czczony jako patron miasta i całej ziemi lwowskiej, co podkreślił Jan Paweł II podczas kanonizacji.
Beatyfikacja Jana z Dukli miała miejsce w 1733 roku. Kanonizacji dokonał Jan Paweł II 10 czerwca 1997 roku w Krośnie, w obecności kilkuset tysięcy wiernych – była to jedna z nielicznych kanonizacji odprawionych na ziemiach polskich. Po II wojnie światowej relikwie przeniesiono ze Lwowa do Polski i spoczywają w kościele bernardynów w Dukli.
Drugim ważnym miejscem kultu jest tzw. Puszcza – leśne uroczysko w Beskidzie Niskim, kilka kilometrów od Dukli, uważane za miejsce jego pustelniczego życia. Znajduje się tam kościół i kaplica nad źródłem, do którego pielgrzymi przybywają po wodę. Trasa z Dukli na Puszczę jest popularnym szlakiem pątniczym Podkarpacia, a odpust w lipcu przyciąga wiernych w okolicach dnia wspomnienia świętego.
„Wystarczy ci mojej łaski. Moc bowiem w słabości się doskonali.”
2 Kor 12,9