Dzień Kasztana

3 października polskie kalendarze świąt nietypowych obchodzą Dzień Kasztana, przypadający idealnie w szczycie sezonu zbierania tych owoców. To święto nie ma nic wspólnego z amerykańskim Roast Chestnuts Day (14 grudnia), które jest ściśle związane z bożonarodzeniową piosenką „The Christmas Song” – oba są niezależnymi datami, bez potwierdzonego twórcy.

Kasztanowiec a kasztan jadalny – powszechne nieporozumienie

Zanim pojawi się pytanie, co warto zrobić tego dnia, warto wyjaśnić częsty błąd: „kasztany” zbierane jesienią w polskich parkach pochodzą zwykle z kasztanowca zwyczajnego, który należy do rodziny mydleńcowatych. Jego nasiona są trujące – zawierają saponiny powodujące dolegliwości żołądkowe. Prawdziwy kasztan jadalny (z rodziny bukowatych) jest jadalny i bliżej spokrewniony z bukiem niż z kasztanowcem. W Polsce występuje rzadko, głównie na Dolnym Śląsku i Pomorzu Zachodnim, a jesienne stragany oferują głównie importowane owoce z krajów śródziemnomorskich.

Historia kasztana jadalnego

Kasztan jadalny towarzyszy ludzkości od tysięcy lat. Do Europy wprowadzili go starożytni Grecy około 1000 r. p.n.e., a Rzymianie rozpowszechnili go w środkowej i zachodniej Europie. Nazwa łacińska (Castanea) pochodzi od rzymskiego miasta Castanea. Drzewo może żyć nawet 500 lat i osiągać 30 m wysokości, a jego owoce od wieków stanowią ważny składnik diety w regionach o słabych plonach zbożowych.

Dlaczego październik?

Wybór 3 października nie ma oficjalnego uzasadnienia, ale najprawdopodobniej wynika z sezonowości – to właśnie we wrześniu i październiku kasztanowce zrzucają owoce, a temat kasztanów naturalnie pojawia się w kontekście jesiennych spacerów i zajęć z dziećmi.

Jak świętować Dzień Kasztana?

Oto kilka propozycji, pamiętając o różnicy między kasztanowcem a kasztanem jadalnym:

• sprawdzić źródło kasztanów przeznaczonych do jedzenia – powinny pochodzić z kasztana jadalnego
• upiec je w piekarniku po nacięciu skórki na krzyż, jak na jarmarkach bożonarodzeniowych
• wykorzystać zebrane kasztanowce do prac plastycznych z dziećmi – są idealne do tego celu

Dzień Kasztana to świetna okazja, by uświadomić sobie różnicę między kasztanowcem a kasztanem jadalnym – to więcej niż tylko nazwa. Rozpoznanie tej różnicy to jedyna rzecz, którą warto zapamiętać na ten dzień.