Święto Policji
Święto Policji obchodzone jest 24 lipca, upamiętniając uchwalenie ustawy o Policji Państwowej w 1919 roku, co dało początek pierwszej ogólnokrajowej formacji policyjnej odrodzonej Polski. Obchody w obecnej formie ustanowiono w 1995 roku nowelizacją ustawy o Policji. Dzień ten nie jest dniem wolnym od pracy, lecz wewnętrzną uroczystością formacji, na którą zaprasza się mieszkańców. Centralnym punktem są awanse i odznaczenia.
Geneza Święta Policji
24 lipca 1919 roku Sejm Ustawodawczy przyjął ustawę o Policji Państwowej, scalając trzy odmienne systemy porządkowe pozostawione przez zaborców oraz rozproszone milicje obywatelskie. Ustawa wprowadziła jednolitą strukturę podporządkowaną Ministerstwu Spraw Wewnętrznych, z komendantem głównym na czele. Policja Państwowa funkcjonowała do 1939 roku, wprowadzając rozwiązania takie jak szkolnictwo policyjne czy laboratorium daktyloskopijne, które przetrwały do dziś. Święto Policji nawiązuje do tej tradycji, a nie do formacji z okresu PRL.
Ewolucja formacji policyjnej
W czasie okupacji niemieckiej funkcjonariuszy Policji Państwowej wcielono do Policji Polskiej Generalnego Gubernatorstwa (tzw. granatowej policji), co jest przedmiotem sporów historycznych. Po 1944 roku policję zastąpiła Milicja Obywatelska. Obecna Policja powstała na mocy ustawy z 6 kwietnia 1990 roku, a Święto Policji ustanowiono 24 lipca 1995 roku, nawiązując do tradycji Policji Państwowej, mimo braku instytucjonalnej ciągłości.
Ofiary zbrodni katyńskiej wśród policjantów
Ważnym elementem pamięci formacji jest los policjantów wziętych do niewoli sowieckiej we wrześniu 1939 roku. Większość trafiła do obozu w Ostaszkowie, a w 1940 roku została zamordowana w Kalininie (obecnie Twer). Ofiary pochowano w Miednoje, gdzie w 2000 roku otwarto Polski Cmentarz Wojenny. Uroczystości policyjne, w tym lipcowe, regularnie obejmują apel poległych i wspomnienie przedwojennych funkcjonariuszy, łącząc się z obchodami rocznicy zbrodni katyńskiej. Pamięć o tych wydarzeniach wróciła do przestrzeni publicznej dopiero po 1989 roku.
Święto Policji a dzień wolny od pracy
24 lipca nie jest dniem wolnym od pracy. Sklepy, urzędy i komunikacja działają normalnie. Dla policjantów dzień ten ma jednak szczególne znaczenie – ogłaszane są awanse, wręczane odznaczenia, a nowo przyjęci składają ślubowanie. W wielu komendach organizowane są dni otwarte, pokazy sprzętu i technik kryminalistycznych.
Forma obchodów Święta Policji
Uroczystości centralne organizuje Komenda Główna Policji, a ich gospodarzem jest co roku inne miasto. Przebieg jest stały: zbiórka pododdziałów, wprowadzenie sztandaru, wręczenie odznaczeń, apel poległych i defilada. Komendy wojewódzkie i miejskie organizują własne obchody, często połączone z festynami dla mieszkańców. Patronem Policji jest św. Michał Archanioł, dlatego uroczystości bywają poprzedzone mszą. Szkolnictwo policyjne, takie jak Akademia Policji w Szczytnie, organizuje promocje absolwentów, a dla wielu funkcjonariuszy lipcowa uroczystość jest ważnym momentem w karierze.
Jak uczcić Święto Policji?
Można wziąć udział w dniach otwartych lokalnych komend, gdzie dzieci i dorośli mogą poznać pracę policjantów, techników kryminalistyki czy przewodników psów służbowych. Warto odwiedzić muzea policyjne i izby pamięci, gromadzące dokumenty i wyposażenie Policji Państwowej. To także okazja do rozmowy z rodziną o służbie policyjnej, ponieważ awanse ogłaszane 24 lipca są często dobrze zapamiętywane przez funkcjonariuszy.
Chronologia
Najczęstsze pytania
Czy Święto Policji jest dniem wolnym od pracy?
24 lipca nie jest dniem wolnym od pracy dla funkcjonariuszy policji. Tego dnia służba w jednostkach odbywa się standardowo.
Dlaczego Święto Policji obchodzimy 24 lipca?
W rocznicę uchwalenia ustawy z dnia 24 lipca 1919 roku, która powołała do życia Policję Państwową - pierwszy ogólnopolski organ policyjny w historii odrodzonej II Rzeczypospolitej.
Kiedy ustanowiono Święto Policji?
W 1995 roku, na mocy nowelizacji ustawy o Policji przyjętej 21 lipca.
Co dzieje się w komendach 24 lipca?
W wielu miastach organizowane są uroczyste zbiórki, podczas których wręczane są odznaczenia i awanse. Nowi funkcjonariusze składają ślubowania, a mieszkańcy mogą uczestniczyć w dniach otwartych oraz pokazach.