Kalendarz świąt nietypowych · data stała

Międzynarodowy Dzień Wegetarianizmu

Międzynarodowy Dzień Wegetarianizmu, obchodzony 1 października, ustanowiony w USA w 1977 roku, promuje dietę roślinną i świadome wybory żywieniowe.

Typ daty
data stała
Zasięg
Globalny
Rok ustanowienia święta przez North American Vegetarian Society
1977

Międzynarodowy Dzień Wegetarianizmu – pochodzenie

USA (North American Vegetarian Society, 1977)

Międzynarodowy Dzień Wegetarianizmu obchodzony jest 1 października. To jedno z nielicznych świąt kulinarnych o precyzyjnie określonej dacie, ponieważ ma konkretny rok powstania i organizację, która się do niego przyznaje, mimo że sam wegetarianizm jako sposób odżywiania ma znacznie starsze korzenie.

Początki święta

Dzień został ustanowiony w 1977 roku przez North American Vegetarian Society, amerykańską organizację promującą dietę roślinną. Rok później pomysł został oficjalnie poparty przez International Vegetarian Union, co nadało świętu globalny wymiar i pozwoliło mu wyjść poza Amerykę Północną.

Miesiąc świadomości

1 października rozpoczyna Miesiąc Świadomości Wegetariańskiej, który trwa do 1 listopada – Światowego Dnia Weganizmu. Organizatorzy celowo wydłużyli czas trwania akcji, aby dać ludziom więcej czasu na wypróbowanie diety bezmięsnej, zamiast ograniczać się do jednodniowego eksperymentu.

Pochodzenie terminu

Słowo „wegetarianizm” pochodzi od łacińskiego „vegetus”, oznaczającego pełnego życia, a nie – jak błędnie się sądzi – od angielskiego „vegetable”. Termin ten spopularyzowało w połowie XIX wieku brytyjskie Vegetarian Society. Praktyka rezygnacji z mięsa z powodów etycznych i religijnych sięga starożytności – była znana już w kręgach pitagorejskich i w tradycjach religijnych Indii.

Różne formy wegetarianizmu

Wegetarianizm obejmuje kilka wariantów diety, które łączy rezygnacja z mięsa i ryb:

  • lakto-owo-wegetarianie spożywają nabiał i jajka;
  • lakto-wegetarianie jedzą tylko nabiał;
  • owo-wegetarianie jedzą wyłącznie jajka.

Odrębną, bardziej rygorystyczną kategorią jest weganizm, który wyklucza wszystkie produkty pochodzenia zwierzęcego, w tym miód. Jemu poświęcony jest Światowy Dzień Weganizmu, zamykający październikowy Miesiąc Świadomości.

Wegetarianizm w Polsce

W Polsce dieta roślinna przez długi czas kojarzona była głównie z postem religijnym, a nie ze świadomym stylem życia. W ostatnich dwóch dekadach sytuacja uległa zmianie – wzrosła oferta produktów roślinnych w sklepach, a restauracje z opcją wegetariańską stały się bardziej dostępne nawet w mniejszych miastach. Mimo to wegetarianizm w Polsce wciąż jest wyborem mniejszości, choć młodsze pokolenia coraz częściej decydują się na tę dietę.

Jak uczcić Dzień Wegetarianizmu

Najprostszym sposobem jest jednodniowe wyeliminowanie mięsa z diety, traktowane jako eksperyment kulinarny, a nie deklaracja światopoglądowa. Warto też sięgnąć po tradycyjne polskie dania wegetariańskie, takie jak pierogi z kapustą i grzybami, bigos bez mięsa czy placki ziemniaczane. Restauracje oferujące specjalne menu bezmięsne to dodatkowa okazja do spróbowania nowych smaków. Osoby, które chcą stopniowo wprowadzać zmiany, mogą zacząć od jednego bezmięsnego dnia w tygodniu, co jest łatwiejsze do utrzymania niż radykalna zmiana diety od razu.

Ciekawostki

  1. Słowo „wegetarianizm” pochodzi od łacińskiego „vegetus” (pełen życia), nie od angielskiego „vegetable”.
  2. 1 października otwiera Miesiąc Świadomości Wegetariańskiej, trwający do 1 listopada - Światowego Dnia Weganizmu.
  3. W 1978 roku ideę poparła International Vegetarian Union, nadając dniu charakter globalny.