Międzynarodowy Dzień Uczestników Misji Pokojowych ONZ

29 maja to Międzynarodowy Dzień Uczestników Misji Pokojowych ONZ, ustanowiony przez Zgromadzenie Ogólne ONZ w 2002 roku (rezolucja 57/129). Data nie jest przypadkowa – nawiązuje do 29 maja 1948 roku, kiedy ruszyła pierwsza misja pokojowa ONZ, Organizacja Nadzoru Rozejmu Narodów Zjednoczonych (UNTSO), nadzorująca rozejm na Bliskim Wschodzie. Święto oddaje hołd żołnierzom, policjantom i cywilom służącym pod błękitną flagą ONZ.

Dlaczego 29 maja?

Wybór daty odnosi się bezpośrednio do początków misji pokojowych. 29 maja 1948 roku obserwatorzy UNTSO stanęli na linii rozejmu między Izraelem a sąsiadami – był to pierwszy przypadek, gdy ONZ wysłała swoich ludzi, by pilnować pokoju, a nie prowadzić wojnę. Od tamtego momentu misje pokojowe rozrosły się do kilkunastu operacji prowadzonych na kilku kontynentach.

Obchody 29 maja

W siedzibie ONZ w Nowym Jorku oraz w kwaterach misji na świecie organizowane są uroczystości: apele, minuty ciszy ku czci poległych, przemówienia sekretarza generalnego. Centralnym elementem jest wręczenie Medalu im. Daga Hammarskjölda – pośmiertnego wyróżnienia dla osób, które zginęły w służbie pokojowej ONZ w poprzednim roku. Każdego roku ONZ wybiera także hasło przewodnie, odnoszące się do aktualnych wyzwań misji.

Kim są dziś uczestnicy misji?

To żołnierze, policjanci, obserwatorzy wojskowi i personel cywilny wysyłani przez rządy państw członkowskich ONZ, rozmieszczeni w konfliktowych regionach świata – od Bliskiego Wschodu przez Afrykę po Cypr. Polska uczestniczy w tych misjach od dziesięcioleci – polscy żołnierze i obserwatorzy brali udział m.in. w misjach na Bliskim Wschodzie i Wzgórzach Golan, kontynuując tradycję sięgającą lat 50. XX wieku.

Koszt służby pod błękitną flagą

Od 1948 roku w misjach pokojowych ONZ zginęły tysiące osób – organizacja prowadzi jawne statystyki ofiar, uwzględniające lata, narodowości i typ misji. 29 maja to zarówno święto, jak i dzień żałoby: uznanie dla żywych łączy się z upamiętnieniem tych, którzy nie wrócili.

• Obserwatorzy wojskowi monitorują rozejmy i linie demarkacyjne.
• Kontyngenty policyjne szkolą lokalne służby i chronią ludność cywilną.
• Personel cywilny zajmuje się m.in. prawami człowieka, organizacją wyborów i odbudową instytucji państwowych.

Jak uczcić ten dzień?

Nie trzeba nosić munduru, by uczcić 29 maja:

• Zatrzymaj się na minutę ciszy o godzinie ceremonii w Nowym Jorku.
• Sprawdź, w jakich misjach służą przedstawiciele twojego kraju.
• Jeśli znasz kogoś, kto wrócił z misji, wyślij mu wiadomość lub opublikuj wpis w mediach społecznościowych.

Międzynarodowy Dzień Uczestników Misji Pokojowych ONZ przypomina, że utrzymanie pokoju bywa równie trudne i niebezpieczne jak wojna – choć rzadko jest tak widoczne w mediach, a twarze tych, którzy go pilnują, często pozostają nieznane.

Ciekawostki

1. Pierwsza misja pokojowa ONZ, UNTSO, działa na Bliskim Wschodzie nieprzerwanie od 1948 roku, czyli dłużej niż istnieje samo święto.
2. Głównym elementem obchodów jest przyznanie Medalu im. Daga Hammarskjölda osobom, które zginęły w służbie pokojowej ONZ w minionym roku.
3. Polscy żołnierze i obserwatorzy uczestniczą w misjach pokojowych ONZ od lat 50. XX wieku.