Dzień Płyty Winylowej

Dzień Płyty Winylowej jest obchodzony 17 kwietnia, choć światowe święto, Record Store Day, nie ma stałej daty i przypada zawsze w trzecią sobotę kwietnia. Warto o tym pamiętać, ponieważ w różnych latach obie daty mogą się pokrywać lub dzielić je nawet dwa tygodnie, co może być mylące dla osób planujących wizytę w sklepach płytowych w celu zakupu limitowanych wydań.

Różnice między Dniem Płyty Winylowej a Record Store Day

Record Store Day został zainicjowany w 2007 roku przez grupę właścicieli niezależnych sklepów płytowych w USA, a pierwsza edycja odbyła się w 2008 roku. Od tamtej pory wydarzenie jest obchodzone co roku w trzecią sobotę kwietnia, co oznacza datę ruchomą, zależną od kalendarza danego roku. Stała data 17 kwietnia, widniejąca w niektórych kalendarzach, jest uproszczeniem – w wielu latach faktyczne obchody przypadają kilka dni później.

Cel Record Store Day

Ideą Record Store Day była ochrona fizycznych nośników muzyki i wsparcie małych sklepów płytowych w czasach rosnącej popularności streamingu. W tym dniu wydawane są limitowane edycje płyt, dostępne tylko w niezależnych sklepach, a artyści organizują koncerty i spotkania z fanami. Pierwsza edycja zgromadziła około trzystu sklepów w USA, a rok później dołączyła Wielka Brytania. Z czasem akcja zyskała globalny zasięg, a lista limitowanych wydań stale się powiększa, obejmując zarówno reedycje klasyków, jak i nowy materiał wydany specjalnie na tę okazję.

Pochodzenie nazwy „winyl”

Nazwa płyty winylowej pochodzi od materiału, z którego została wykonana – polichlorku winylu (PVC). Wcześniej płyty gramofonowe produkowano z bardziej kruchego szelaku. Przełomem było wprowadzenie w 1948 roku przez Columbia Records pierwszej długogrającej płyty winylowej, która charakteryzowała się większą trwałością i lepszą jakością dźwięku.

Winyl w Polsce

Record Store Day trafił do Polski kilka lat po amerykańskiej premierze i szybko zyskał popularność. W polskiej edycji limitowane wydania przygotowują zarówno zagraniczne, jak i krajowe wytwórnie. Moda na winyle w Polsce trwa od lat i nie słabnie, mimo dominacji streamingu – kolekcjonerzy cenią sobie analogowe brzmienie i rytuał odtwarzania płyt na gramofonie. W wielu miastach organizowane są całoroczne giełdy płyt, gdzie miłośnicy wymieniają się rarytasami i poszukują dawno niedostępnych wydań.

Jak uczcić Record Store Day

• Sprawdź, czy w Twoim mieście działa niezależny sklep płytowy i odwiedź go, aby znaleźć nowości.
• Przejrzyj stare płyty rodziców lub dziadków – mogą kryć się wśród nich prawdziwe rarytasy.
• Posłuchaj ulubionego albumu w całości, tak jak robiło się to w czasach winylu.
• Jeśli nie masz gramofonu, sprawdź ofertę lokalnych klubów – wiele z nich organizuje wieczory z didżejem grającym wyłącznie z płyt winylowych.

Ciekawostki

1. Prawdziwe, ogólnoświatowe święto winylu, czyli Record Store Day, nie ma stałej daty i wypada w trzecią sobotę kwietnia, a nie zawsze 17 kwietnia.
2. Nazwa „winyl” pochodzi od polichlorku winylu, z którego wykonuje się płyty od 1948 roku, gdy Columbia Records wprowadziła pierwszą płytę długogrającą.
3. W pierwszej edycji Record Store Day w 2008 roku wzięło udział około trzystu sklepów w Stanach Zjednoczonych.
4. Do organizowanych w ramach tego dnia wydarzeń dołączają też muzycy, którzy przygotowują specjalne, limitowane nagrania dostępne tylko przez jeden dzień.