Kalendarz świąt nietypowych · data stała
Dzień Kupca
Dzień Kupca, obchodzony 8 grudnia, upamiętnia rolę kupców w gospodarce i ich tradycje. Ustanowiony w 1937 roku, jest okazją do spotkań środowisk handlowych.
- Typ daty
- data stała
- Temat
- Zawody i branże
- Zasięg
- Polska
- Rok ustanowienia święta podczas pielgrzymki kupców na Jasną Górę
- 1937
Dzień Kupca – pochodzenie
Polska - ustanowione w 1937 roku podczas pielgrzymki kupców na Jasną Górę
Dzień Kupca, obchodzony 8 grudnia, ma swoje korzenie w pielgrzymce polskich kupców na Jasną Górę w 1937 roku. Po okresie niechęci władz PRL wobec prywatnego handlu, święto powróciło do kalendarza dopiero po 1989 roku.
Znaczenie daty 8 grudnia
Data nie jest przypadkowa – to liturgiczne wspomnienie Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny, znanej w tradycji kupieckiej jako Matka Boska Kupiecka. Wybór tego dnia podkreśla, że kupiectwo w Polsce to nie tylko zysk, ale także etos uczciwości i odpowiedzialności wobec rodziny, miasta i lokalnej społeczności, w której kupiec działał przez pokolenia.
Kim był kupiec w historii Polski?
W średniowieczu kupcy, zrzeszeni w cechach, tworzyli mieszczaństwo i podlegali prawu składu. W okresie międzywojennym kupiec to osoba prowadząca własne przedsiębiorstwo, a jego firma składała się z nazwiska i inicjału imienia. Po 1965 roku termin zniknął z prawa, zastąpiony przez biurokratyczne określenia, co pokazuje zmianę podejścia w PRL.
Kupiec w polskiej literaturze
Najbardziej znanym literackim kupcem jest Stanisław Wokulski z „Lalki” Bolesława Prusa, którego postać wraz z Ignacym Rzeckim symbolizuje epokę warszawskiego handlu XIX wieku. Dziś publicyści często odwołują się do tych bohaterów, porównując lokalny handel z globalnymi sieciami, które wypierają małe sklepy.
Jak uczcić Dzień Kupca?
- Zrobić zakupy w osiedlowym sklepie zamiast w hipermarkecie,
- Zapytać sprzedawcę o pochodzenie produktów,
- Złożyć życzenia właścicielowi lokalnego sklepu – to gest, który ma znaczenie.
Dzień Kupca a inne święta handlowe
Święto to bywa nazywane Świętem Kupiectwa Polskiego, ale nie jest dniem wolnym od pracy ani nie wpływa na godziny otwarcia sklepów. Łączy się z innymi świętami branżowymi, takimi jak Dzień Kuriera czy Przewoźnika, przypominając o całej sieci ludzi zaangażowanych w proces sprzedaży.
„W kupcu skrytość jest wielką zaletą, duma wadą.”
Bolesław Prus, „Lalka”
Ciekawostki
- Datę 8 grudnia wybrano nieprzypadkowo - to dzień wspomnienia Niepokalanego Poczęcia NMP, zwanej dawniej Matką Boską Kupiecką.
- Z powodu niechęci władz PRL święto na stałe wróciło do kalendarza dopiero w 1989 roku.
- W polskim prawie pojęcie „kupca” jako samodzielnego przedsiębiorcy zniknęło w 1965 roku, zastąpione terminami „jednostka gospodarki uspołecznionej” i „nieuspołecznionej”.