Dzień Krajowej Administracji Skarbowej

Dzień Krajowej Administracji Skarbowej obchodzony jest 21 września i jest świętem pracowników oraz funkcjonariuszy KAS. Ustanowiony został przez ustawę z 16 listopada 2016 roku, tę samą, która powołała do życia samą instytucję. Ważne jest podkreślenie, że nie jest to dzień wolny od pracy – urzędy skarbowe i celno-skarbowe zachowują standardowy tryb obsługi interesantów.

Czym jest Dzień Krajowej Administracji Skarbowej

To święto jednej formacji, bezpośrednio wpisane w ustawę ustrojową dotyczącą KAS. Artykuł 5 tej ustawy jasno określa, że 21 września jest Dniem Krajowej Administracji Skarbowej. Pierwsze oficjalne obchody miały miejsce w 2017 roku, w tym samym roku, w którym KAS rozpoczęła swoją działalność.

Krajowa Administracja Skarbowa powstała 1 marca 2017 roku w wyniku połączenia trzech dotychczas odrębnych struktur: administracji podatkowej, Służby Celnej oraz kontroli skarbowej. Celem tej konsolidacji było zakończenie sytuacji, w której każda z tych służb prowadziła własne rejestry i kontrole dotyczące tych samych podatników.

Należy zaznaczyć, że święto to nie jest dniem państwowym w rozumieniu ogólnonarodowych uroczystości. Jest to dzień dedykowany konkretnej służbie, analogicznie do świąt policji, straży pożarnej czy służby więziennej. Adresatami są przede wszystkim pracownicy cywilni i funkcjonariusze, a nie całe społeczeństwo.

Dlaczego akurat 21 września

Data święta nie jest przypadkowa. 21 września to dzień, w którym Kościół katolicki wspomina św. Mateusza, patrona księgarzy, bibliotekarzy, celników i matek. W świeckim kontekście data ta została wybrana ze względu na historyczne i symboliczne znaczenie.

Warto rozróżnić dwa aspekty związane z tą datą: świeckie święto ustanowione ustawą oraz religijną tradycję. Choć oba wydarzenia dzielą datę, ich charakter i podstawa prawna są odmienne.

Skąd wzięła się polska administracja skarbowa

Historia polskiej administracji skarbowej sięga 1919 roku, kiedy to zaczęto organizować jej struktury, scalając rozwiązania odziedziczone po trzech zaborach. Stulecie tej pracy obchodzono w 2019 roku, co często przywoływane jest jako początek nowoczesnej polskiej skarbowości – starszej od samej KAS o niemal sto lat.

Współczesny kształt Krajowej Administracji Skarbowej jest wynikiem reformy z 2017 roku, która połączyła wcześniej działające niezależnie urzędy skarbowe, izby celne i urzędy kontroli skarbowej pod jednym kierownictwem. Dzień Krajowej Administracji Skarbowej stał się świętem tej nowej, zintegrowanej struktury.

Czym zajmuje się Krajowa Administracja Skarbowa

Zakres zadań KAS jest znacznie szerszy niż mogłoby się wydawać na pierwszy rzut oka. Obejmuje on pobieranie podatków, ceł i innych należności budżetowych, ochronę obszaru celnego Unii Europejskiej, prowadzenie kontroli celno-skarbowych oraz zwalczanie przemytu i przestępczości gospodarczej.

W ramach KAS funkcjonuje Służba Celno-Skarbowa, jednolita i umundurowana formacja składająca się z funkcjonariuszy. Struktura terenowa obejmuje izby administracji skarbowej, urzędy skarbowe i urzędy celno-skarbowe, a całością zarządza Szef Krajowej Administracji Skarbowej, który podlega ministrowi finansów.

Ważne jest rozróżnienie między urzędem skarbowym a urzędem celno-skarbowym, choć w potocznym języku często są one mylone. Urząd skarbowy zajmuje się obsługą podatników na poziomie lokalnym, natomiast urząd celno-skarbowy prowadzi kontrole i postępowania o szerszym zakresie. Nad obydwoma rodzajami urzędów pieczę sprawuje izba administracji skarbowej właściwa dla danego województwa.

Czy 21 września jest dniem wolnym od pracy? Czy urzędy skarbowe są otwarte?

Nie, 21 września nie jest dniem wolnym od pracy. Krajowa Administracja Skarbowa nie figuruje na liście dni ustawowo wolnych od pracy, dlatego urzędy skarbowe i celno-skarbowe zachowują standardowy tryb funkcjonowania. Terminy podatkowe przypadające na ten dzień biegną bez zmian, a ewentualne odstępstwa mogą wynikać jedynie z lokalnych uroczystości, takich jak skrócona obsługa w godzinach akademii.

Współczesna komunikacja między podatnikami a KAS w dużej mierze odbywa się elektronicznie, poprzez usługi takie jak e-Urząd Skarbowy i system e-Deklaracje. To sprawia, że charakter samego święta ewoluuje – coraz większy nacisk kładzie się na zespoły odpowiedzialne za analitykę danych i systemy informatyczne, obok tradycyjnie uhonorowanej służby mundurowej.

Jak wyglądają obchody

Obchody Dnia Krajowej Administracji Skarbowej mają formę uroczystych zbiórek i akademii organizowanych zarówno na poziomie centralnym przez Ministerstwo Finansów, jak i regionalnie przez izby administracji skarbowej. Podczas tych uroczystości wręczane są awanse na wyższe stopnie służbowe, odznaczenia państwowe i resortowe oraz nagrody dla pracowników cywilnych i funkcjonariuszy.

Scenariusz obchodów jest zazwyczaj powtarzalny: obejmuje zbiórkę pododdziałów Służby Celno-Skarbowej, odczytanie rozkazu, wręczenie awansów i odznaczeń, a w niektórych izbach także mszę w intencji pracowników i funkcjonariuszy. W wielu miastach towarzyszą im pikniki edukacyjne z pokazami psów służbowych i sprzętu do kontroli celnej, dostępne dla mieszkańców.

W 2019 roku obchody zostały połączone ze stuleciem polskiej administracji skarbowej, a uroczystości centralne odbyły się w Gdyni. Dla przeciętnego podatnika dzień ten nie wiąże się z praktycznymi zmianami, ale może być okazją do sprawdzenia swoich danych w usłudze e-Urząd Skarbowy, np. w celu weryfikacji ewentualnych zaległości podatkowych.

„Dzień 21 września ustanawia się Dniem Krajowej Administracji Skarbowej.”

Ustawa z 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej, art. 5

Chronologia

Najczęstsze pytania