Kalendarz świąt nietypowych

Dzień Chorych na Padaczkę

14 lutego (co roku)

Dzień Chorych na Padaczkę obchodzony jest 14 lutego, w tym samym dniu co walentynki. Zbieżność ta nie jest przypadkowa, ponieważ święty Walenty jest uznawany nie tylko za patrona zakochanych, ale również za opiekuna osób cierpiących na padaczkę, którą w niektórych dawnych źródłach określano nawet mianem choroby świętego Walentego.

Dlaczego właśnie Walenty?

Legendy przypisują świętemu Walentemu opiekę nad ludźmi doświadczającymi napadów drgawkowych. W różnych krajach Europy przez wieki kult ten był utrwalony w lokalnych tradycjach. Choć wersje tej historii różnią się między sobą, należy traktować je raczej jako tradycję niż udokumentowany fakt.

Wybór daty 14 lutego ma praktyczny i przewrotny wymiar. To dzień o dużej uwadze medialnej, który organizacje pacjenckie od lat wykorzystują, aby przy okazji walentynek poruszyć temat choroby otoczonej trwałymi stereotypami. Warto dodać, że w kalendarzu istnieją także inne daty poświęcone tej tematyce, obchodzone w innych terminach.

Czym jest padaczka?

Padaczka to jedna z najczęstszych chorób neurologicznych. W Polsce dotyka około 400 tysięcy osób, a nowe diagnozy stawiane są co roku u kilkudziesięciu tysięcy pacjentów.

Istotą padaczki są napady wynikające z nieprawidłowych wyładowań bioelektrycznych w mózgu. Wbrew powszechnemu wyobrażeniu, nie każdy napad wygląda jak upadek z drgawkami całego ciała. Wiele napadów przebiega dyskretnie: jako krótkie zawieszenie, mimowolne ruchy ręki lub nagłe, dziwne doznanie zapachowe. Te formy bywają często latami nierozpoznane.

Pierwsza pomoc – jak reagować?

Podczas napadu drgawkowego należy:

  • zabezpieczyć głowę, podkładając miękkie przedmioty, i usunąć z otoczenia twarde lub ostre obiekty
  • nie przytrzymywać chorego ani nie próbować powstrzymywać drgawek siłą
  • w żadnym wypadku nie wkładać niczego do ust poszkodowanemu, ponieważ jest to szkodliwy mit
  • sprawdzić czas trwania napadu, np. patrząc na zegarek
  • po ustąpieniu drgawek ułożyć osobę w pozycji bocznej i pozostać z nią do pełnego odzyskania kontaktu
  • wezwać pogotowie, jeśli napad trwa dłużej niż 5 minut, powtarza się, doszło do urazu lub jest to pierwszy napad w życiu

Życie z padaczką

U większości pacjentów odpowiednio dobrane leczenie farmakologiczne pozwala opanować napady, co umożliwia normalne funkcjonowanie – naukę, pracę, prowadzenie samochodu (po spełnieniu określonych warunków) i życie społeczne.

Największym obciążeniem bywają nie sama choroba, lecz reakcje otoczenia. Osoby z padaczką wskazują, że najbardziej dotkliwe są sytuacje, w których po ujawnieniu diagnozy zmienia się nastawienie pracodawcy lub znajomych, mimo że choroba jest kontrolowana i nie wpływa na wykonywanie obowiązków.

Jak obchodzić Dzień Chorych na Padaczkę?

Kampanie z 14 lutego wykorzystują kolor fioletowy i skupiają się na obalaniu stereotypów. Można włączyć się w obchody, uczestnicząc w wydarzeniach organizowanych przez towarzystwa naukowe i stowarzyszenia pacjentów lub po prostu dzieląc się zasadami pierwszej pomocy.

Najbardziej wartościowe jest ostatnie z tych działań. Napad padaczkowy w miejscu publicznym zdarza się częściej, niż większość osób sądzi, a przypadkowi świadkowie często reagują błędnie. Poświęcenie kilkunastu minut na zapamiętanie sześciu podstawowych zasad pierwszej pomocy jest najlepszym sposobem uczczenia tego dnia.