Walentynki

Walentynki, obchodzone 14 lutego, to święto dedykowane parom i romantycznym gestom, takim jak kartki czy kolacje przy świecach. Patronem jest św. Walenty, choć historycy wciąż spierają się, który z kilku wczesnochrześcijańskich męczenników o tym imieniu stał się inspiracją. W Polsce Walentynki pojawiły się stosunkowo niedawno, głównie dzięki zachodniej fali komercji w latach 90.

Święty Walenty – kim był?

Kościół katolicki wspomina kilku męczenników o imieniu Walenty, zabitych w III wieku za panowania cesarza Klaudiusza II. Najpopularniejsza legenda mówi o rzymskim kapłanie, który potajemnie udzielał ślubów parom, łamiąc cesarski zakaz. Brak jednak historycznych dowodów potwierdzających tę opowieść, dlatego należy traktować ją raczej jako legendę niż fakt. Kult św. Walentego rozwinął się w Europie Zachodniej już w średniowieczu, zanim połączono go z miłością.

Dlaczego 14 lutego kojarzy się z miłością?

Związek św. Walentego z romantyczną miłością pojawił się dopiero w średniowieczu, a najwcześniejszy zapis pochodzi z wiersza Geoffreya Chaucera z końca XIV wieku, gdzie 14 lutego opisano jako dzień wyboru partnerów przez ptaki. Tradycja wysyłania kartek walentynkowych rozwinęła się w XIX wieku w Wielkiej Brytanii i USA, wspierana przez rozwój druku i poczty. Z czasem do symboliki dodano Kupidyna, pochodzącego z mitologii rzymskiej, choć nie ma on związku z historią świętego.

Walentynki dziś – jak je obchodzimy?

• Wymiana kartek i drobnych upominków między parami, ale też przyjaciółmi.
• Kolacje w restauracjach, które tego dnia odnotowują jedne z najwyższych obrotów w roku.
• Kwiaty, zwłaszcza róże, których ceny w lutym znacząco rosną.
• Walentynki dla singli – coraz popularniejsza alternatywa dla osób niebędących w związku.

Walentynki w Polsce – import czy rodzima tradycja?

W Polsce Walentynki nie mają ludowych korzeni. Upowszechniły się dopiero po 1990 roku, wraz z napływem zachodnich wzorców konsumenckich i kampanii marketingowych. Część osób krytykuje je jako sztucznie stworzoną okazję do zakupów, inni traktują je jako miły sposób na okazanie uczuć. Spór o ich sens to raczej kwestia gustu niż faktów historycznych.

Jak spędzić Walentynki bez tłumu?

Można je obchodzić w kameralny sposób – wspólne gotowanie, spacer bez telefonu czy liścik zostawiony w niespodziewanym miejscu. Ważne, by gest był szczery, niekoniecznie drogi. Walentynki to bardziej test pomysłowości niż możliwości finansowych. Już dzień po święcie w sklepach pojawiają się przeceny czekoladek i róż, co pokazuje, jak bardzo komercyjny charakter ma ta data.