Dzień Bajgla

Dzień Bajgla, obchodzony 15 stycznia, ma swoje korzenie w Krakowie, choć dziś jest szeroko kojarzony z Nowym Jorkiem. Początki tego pieczywa sięgają XVII wieku, a jego historia łączy polskie i żydowskie tradycje. Współczesne święto powstało jednak w Stanach Zjednoczonych.

Początki bajgla w Krakowie

Najstarszy zapis dotyczący bajgla pochodzi z 1610 roku i znajduje się w dokumentach krakowskiej gminy żydowskiej, spisanych w jidysz. Wymieniano go jako podarunek dla kobiet po porodzie, a jego okrągły kształt symbolizował pomyślność i ciągłość życia. Nazwa beygl wywodzi się z niemieckiego słowa oznaczającego zginanie, co nawiązuje do charakterystycznego kształtu obwarzanka.

Cechy wyróżniające bajgla

Kluczową różnicą między bajgle a zwykłą bułką jest proces przygotowania. Przed pieczeniem bajgle zanurza się w wrzątku, co nadaje im gładką, lśniącą skórkę i gęsty środek. Warto też odróżnić je od obwarzanka krakowskiego, który, choć podobny, jest chroniony jako oznaczenie geograficzne i może być wypiekany tylko w określonym regionie Małopolski.

Bajgiel w Nowym Jorku

Wielka fala emigracji Żydów z Polski na przełomie XIX i XX wieku przyczyniła się do spopularyzowania bajgla w Nowym Jorku. Na Lower East Side stał się on codziennym przysmakiem, a piekarze zorganizowali się w związek zawodowy, dbający o jakość i recepturę. Dzień Bajgla w USA nie ma jednoznacznego twórcy, ale jego data zmieniła się z 9 lutego na 15 stycznia po 2010 roku, aby uniknąć kolizji z Dniem Pizzy.

Sposoby podawania bajgla

Klasyczna wersja to bajgiel z serkiem śmietankowym, wędzonym łososiem, czerwoną cebulą, kaparami i koperkiem, znany jako bagel with lox. Istnieje jednak wiele wariantów, takich jak:

• posypki z sezamu, maku, czarnuszki lub prażonej cebuli
• wersja z Montrealu, pieczona w piecu opalanym drewnem i gotowana w miodowej wodzie
• nadzienia wytrawne, np. z pastą jajeczną, hummusem lub pastrami
• opcja słodka, np. z serkiem i konfiturą

Jak świętować Dzień Bajgla

Najprościej kupić świeże bajgle w piekarni, która je parzy, co gwarantuje lepszą jakość. W Polsce takie miejsca istnieją, szczególnie w piekarniach rzemieślniczych lub żydowskich. Bardziej ambitni mogą spróbować upiec bajgle samodzielnie, pamiętając o krótkim gotowaniu przed pieczeniem. To także okazja, by odwiedzić krakowski Kazimierz, miejsce narodzin tej tradycji.