Imieniny Spycimira

Imię z polskiego średniowiecza

Spycimir należy do najstarszej warstwy polskich imion osobowych: przedchrześcijańskich związków słowiańskich, które łączyły dwa znaczeniowe rdzenie w życzenie wypowiadane nad dzieckiem. Jego najlepiej udokumentowanym nosicielem był Spycimir Leliwita, pełniący funkcję kasztelana krakowskiego za panowania Władysława Łokietka i Kazimierza Wielkiego w pierwszej połowie XIV wieku. W 1330 roku uzyskał prawa miejskie dla Tarnowa i zbudował zamek na wzgórzu w Melsztynie, od którego jego potomkowie przyjęli nazwisko Melsztyński.

Od Spycimira do Spytka

Średniowieczni skrybowie rzadko zapisywali pełną formę tego imienia. W praktyce nazwisko to skracano do Spytek lub Spytko, a w linii Leliwitów ta skrócona forma stała się niemal dziedziczna, przekazywana wraz z majątkami z ojca na syna. Czytelnik przeglądający polskie kroniki XIV i XV wieku wielokrotnie natrafi na imię Spytek, zanim w ogóle spotka się z samym imieniem Spycimir.

Dlaczego nazwa ta wyszła z użycia

Kiedyś Kościół oczekiwał, że za każdym imieniem chrzcielnym stoi patron, więc słowiańskie imiona złożone bez odniesienia do świętego szybko zanikały. Kilka z nich przetrwało, ponieważ ich nosiciele zostali kanonizowani – między innymi Stanisław i Kazimierz – ale Spycimir nie miał takiego patrona i w okresie wczesnej nowożytności wypadło z powszechnego użycia. Pozostaje ono nazwą polską, którą można legalnie zarejestrować, choć dziś jest raczej historyczną ciekawostką niż aktualnym wyborem imienia.