Wspomnienie św. Alfonsa Marii Liguoriego, biskupa i doktora Kościoła

1 sierpnia Kościół katolicki wspomina św. Alfonsa Marię Liguoriego, biskupa, doktora Kościoła i założyciela zgromadzenia redemptorystów. Obchód tej daty jest obowiązkowy, a jego kolor liturgiczny to biel. To właśnie 1 sierpnia przypada rocznica śmierci świętego, która miała miejsce w 1787 roku. Św. Alfons jest szczególnie czczony jako patron spowiedników i wykładowców teologii moralnej.

Urodził się 27 września 1696 roku w Marianelli koło Neapolu, w rodzinie szlacheckiej. Już w młodym wieku zdobył tytuł doktora obojga praw i prowadził owocną praktykę adwokacką. Punktem zwrotnym w jego życiu była przegrana w głośnym procesie w 1723 roku, spowodowana przeoczeniem istotnego dokumentu. To skłoniło go do porzucenia zawodu prawnika. W 1726 roku przyjął święcenia kapłańskie i poświęcił się kaznodziejstwu, głosząc nauki przede wszystkim wśród ubogich mieszkańców Neapolu i okolicznych wsi.

W 1732 roku założył Zgromadzenie Najświętszego Odkupiciela (redemptorystów), którego celem było prowadzenie misji ludowych w miejscach, gdzie działalność duszpasterska była słabo rozwinięta. Regułę zakonną zatwierdził papież Benedykt XIV w 1749 roku. Równolegle św. Alfons zajmował się pracą naukową – jego dzieło *Teologia moralna* przez dwa stulecia służyło jako podręcznik seminaryjny w całej Europie. Jego podejście opierało się na unikaniu skrajności: zarówno rygoryzmu, który zniechęcał ludzi do sakramentów, jak i pobłażliwości, która osłabiała wymagania moralne. W 1762 roku został biskupem Sant’Agata dei Goti, jednak ze względu na pogarszający się stan zdrowia zrezygnował z urzędu w 1775 roku.

Św. Alfons pozostawił po sobie również liczne teksty pobożnościowe, w tym *Uwielbienia Maryi* oraz popularną do dziś we Włoszech kolędę *Tu scendi dalle stelle*. W Polsce redemptoryści prowadzą m.in. sanktuarium maryjne w Tuchowie. Zmarł 1 sierpnia 1787 roku w wieku 91 lat, cierpiąc na zaawansowane dolegliwości reumatyczne, które uniemożliwiły mu prostą postawę. Ostatnie lata życia spędził w konflikcie z własnym zgromadzeniem, z którego został tymczasowo usunięty.

Jego nauczanie i dorobek pozostają aktualne. Papież Benedykt XVI w swojej katechezie poświęconej wielkim pisarzom chrześcijańskim podkreślił, że św. Alfons uważał, iż teologia moralna powinna służyć pomocą w życiu, a nie być narzędziem osądu. To przekonanie stanowi trwały fundament jego dziedzictwa.

„Idźcie i starajcie się zrozumieć, co znaczy: Chcę raczej miłosierdzia niż ofiary. Bo nie przyszedłem powołać sprawiedliwych, ale grzeszników”

Mt 9,13