Międzynarodowy Dzień Dyplomatów

Międzynarodowy Dzień Dyplomatów obchodzony jest 24 października – nieprzypadkowo w Dzień Narodów Zjednoczonych. Święto zainicjował w 2017 roku indyjski dyplomata i poeta Abhay K., a pierwsze obchody odbyły się w Brasílii.

Międzynarodowy Dzień Dyplomatów – skąd się wzięło to święto

To inicjatywa oddolna, nie decyzja ONZ czy żadnej organizacji międzyrządowej. Abhay K., pracujący wówczas w indyjskiej ambasadzie w Brazylii, zaprosił dyplomatów z różnych krajów na pierwsze wspólne obchody w 2017 roku. Pomysł spodobał się na tyle, że kolejne edycje odbyły się już poza Brazylią, między innymi na Madagaskarze, a z czasem dołączały placówki dyplomatyczne z kolejnych krajów.

To dość nietypowa droga dla święta zawodowego – zwykle takie dni ustanawiają rządy, parlamenty albo organizacje branżowe, a nie pojedynczy przedstawiciel danego zawodu. Międzynarodowy Dzień Dyplomatów pokazuje więc, że nawet bardzo sformalizowany świat dyplomacji potrafi wchłonąć oddolną, prywatną inicjatywę.

Dlaczego akurat 24 października

Data pokrywa się z Dniem Narodów Zjednoczonych, upamiętniającym wejście w życie Karty Narodów Zjednoczonych w 1945 roku i obchodzonym od 1948 roku. Połączenie obu dat miało podkreślić, że praca dyplomatów i istnienie ONZ są ze sobą ściśle powiązane – jedno i drugie służy utrzymaniu pokoju między państwami, choć na zupełnie różnych poziomach. Bez dyplomatów na miejscu żadna organizacja międzynarodowa nie działałaby sprawnie – to oni na co dzień przekładają wielkie deklaracje na konkretne ustalenia między konkretnymi krajami.

Czym właściwie zajmują się dyplomaci

Podstawy współczesnej dyplomacji, w tym zasady immunitetu dyplomatycznego, reguluje Konwencja wiedeńska o stosunkach dyplomatycznych z 1961 roku. To właśnie ona określa, jak funkcjonują ambasady i jakie przywileje – ale też obowiązki – mają osoby reprezentujące swój kraj za granicą.

Poza oficjalnymi negocjacjami i podpisywaniem traktatów, praca dyplomatyczna to codzienna, często niewidoczna wymiana informacji, mediacje i budowanie relacji między krajami. Międzynarodowy Dzień Dyplomatów ma przypominać, że za każdym komunikatem prasowym stoją konkretni ludzie, pracujący w zupełnie innej strefie czasowej niż ich rodzinny kraj, z dala od rodziny przez długie miesiące. To zawód, w którym sukces często oznacza właśnie brak wiadomości w mediach – bo oznacza, że konflikt udało się rozwiązać po cichu, zanim eskalował.

Jak uczcić ten dzień

W odróżnieniu od wielu innych świąt zawodowych, Międzynarodowy Dzień Dyplomatów nie wiąże się z prezentami czy życzeniami kierowanymi do bliskich – to raczej okazja do refleksji nad rolą, jaką pełni cicha, codzienna dyplomacja w utrzymywaniu pokoju.

Obchody mają charakter głównie symboliczny i środowiskowy, skierowany raczej do samych dyplomatów niż do szerokiej publiczności:

• ambasady i placówki dyplomatyczne organizują spotkania i wystąpienia okolicznościowe;
• w mediach społecznościowych pojawiają się życzenia i podziękowania pod adresem dyplomatów;
• uczelnie ze stosunków międzynarodowych organizują z tej okazji wykłady gościnne;
• media branżowe publikują podsumowania i wywiady z byłymi ambasadorami.

Międzynarodowy Dzień Dyplomatów pokazuje, jak jedna osoba i jeden pomysł mogą w kilka lat zamienić się w obchodzone na kilku kontynentach święto zawodowe, mimo że nie stoi za nim żadna duża instytucja.

Ciekawostki

1. Pomysłodawca, Abhay K., jest z zawodu dyplomatą, a prywatnie także poetą.
2. Pierwsze obchody odbyły się w Brasílii, kolejne edycje m.in. na Madagaskarze.
3. Data pokrywa się z Dniem Narodów Zjednoczonych, obchodzonym od 1948 roku.