Światowy Dzień Osteoporozy

Światowy Dzień Osteoporozy, obchodzony 20 października, ma na celu zwiększenie świadomości na temat tej choroby, która przez wiele lat rozwija się bezobjawowo, prowadząc do osłabienia kości aż do momentu, gdy stają się one podatne na złamania przy najmniejszym urazie. Wg Międzynarodowej Fundacji Osteoporozy (IOF), choroba dotyka obecnie ponad 200 milionów ludzi na świecie. Dzień ten ma na celu zmniejszenie tej liczby poprzez edukację i wczesną diagnostykę.

Historia święta

Pierwsze obchody Światowego Dnia Osteoporozy odbyły się w 1996 roku z inicjatywy brytyjskiego National Osteoporosis Society, przy wsparciu Komisji Europejskiej. Rok później organizację przejęła IOF, nadając wydarzeniu międzynarodowy charakter. W latach 1998-1999 współorganizatorem była Światowa Organizacja Zdrowia (WHO), która uznała osteoporozę za chorobę cywilizacyjną. Od 1999 roku każda edycja ma hasło przewodnie, często skupiające się na profilaktyce, diagnostyce lub konkretnych grupach pacjentów, takich jak mężczyźni, u których choroba jest rzadziej diagnozowana.

Osteoporoza – „cichy złodziej kości”

Osteoporoza nazywana jest „cichym złodziejem kości”, ponieważ rozwija się bez bólu czy wyraźnych objawów. Osłabienie struktury kości często ujawnia się dopiero w momencie złamania. Według danych IOF, złamania osteoporotyczne dotykają co trzecią kobietę po 50. roku życia i co piątego mężczyznę w tym wieku. Choć choroba kojarzona jest głównie z osobami starszymi, coraz częściej diagnozuje się ją u młodszych pacjentów, szczególnie tych z niedoborami wapnia, witaminy D lub obciążeniami rodzinnymi.

Pięć kroków profilaktyki według IOF

IOF od lat promuje pięć podstawowych zasad profilaktyki osteoporozy, które warto stosować niezależnie od wieku:

• Regularna aktywność fizyczna, szczególnie ćwiczenia z obciążeniem i poprawiające równowagę.
• Dieta bogata w wapń, witaminę D i białko.
• Unikanie palenia tytoniu i nadmiernego spożycia alkoholu, utrzymanie prawidłowej masy ciała.
• Sprawdzenie czynników ryzyka, zwłaszcza w przypadku występowania osteoporozy w rodzinie.
• W razie wątpliwości – wykonanie densytometrii i konsultacja z lekarzem.

Kogo dotyka osteoporoza?

Choć osteoporoza jest często kojarzona z kobietami po menopauzie (ze względu na spadek poziomu estrogenu), choroba dotyka również mężczyzn, choć rzadziej i później. IOF wielokrotnie podkreślała, że badania przesiewowe u mężczyzn są rzadsze, co opóźnia diagnozę. Inne czynniki ryzyka to m.in. długotrwałe stosowanie sterydów, choroby tarczycy, wczesna menopauza czy niska masa ciała. Dlatego osteoporozę coraz częściej uważa się za chorobę całego społeczeństwa, a nie tylko określonej grupy wiekowej czy płci.

Jak uczcić Światowy Dzień Osteoporozy?

IOF zachęca, by 20 października ubrać się na biało – to symbol solidarności z chorymi. Inne propozycje to wykonanie densytometrii (badania gęstości kości) lub rozmowa z bliskimi o historii złamań w rodzinie. Densytometria jest szybka, bezbolesna i daje dokładny wynik, co może pomóc w profilaktyce. Światowy Dzień Osteoporozy to okazja, by zadbać o zdrowie kości – zarówno swoje, jak i najbliższych.

Ciekawostki

1. Pierwszy Światowy Dzień Osteoporozy w 1996 roku zorganizowało wyłącznie brytyjskie środowisko medyczne - międzynarodowy zasięg zyskał dopiero rok później.
2. W latach 1998-1999 współorganizatorem obchodów była Światowa Organizacja Zdrowia.
3. Międzynarodowa Fundacja Osteoporozy zachęca, by 20 października ubierać się na biało jako gest solidarności z chorymi.
4. Densytometria, czyli badanie gęstości kości, jest bezbolesna i pozwala określić wynik z dokładnością do 1 procent.