Międzynarodowy Dzień Zabawy

Niewiele idei przekształca się w oficjalne święto ONZ w mniej niż rok od rozpoczęcia kampanii – a jednak Międzynarodowy Dzień Zabawy, obchodzony 11 czerwca od 2024 roku, powstał właśnie w ten sposób, gdy Zgromadzenie Ogólne ONZ ustanowiło je po akcji zainicjowanej przez firmę LEGO i jej fundację. Chodzi o coś więcej niż zabawki: o prawo dziecka do zabawy, które w wielu miejscach świata wcale nie jest oczywiste.

Prawo istniejące od lat

Zabawa jako prawo dziecka nie jest nowym pomysłem. Konwencja o prawach dziecka, przyjęta przez ONZ w 1989 roku, w artykule 31 zobowiązuje państwa do uznania prawa dziecka do wypoczynku, czasu wolnego i zabawy. Międzynarodowy Dzień Zabawy nie wprowadza więc nowego prawa, lecz przypomina o istniejącym od trzech dekad zapisie, który – jak pokazała kampania LEGO – pozostaje mało znany.

Kampania zainicjowana przez LEGO

Inicjatywę wsparły LEGO Group i LEGO Foundation, a także Save the Children, The Mattel Children’s Foundation, Hasbro i Nike. Wspólnym celem było zwrócenie uwagi na to, dlaczego zabawa, uznana przez ONZ za fundamentalne prawo dziecka, wciąż jest traktowana jako dodatek do „poważniejszych” zajęć, a nie ich integralna część.

Świadomość społeczna na niskim poziomie

Badanie LEGO Group i YouGov wykazało, że tylko 30% dorosłych zdaje sobie sprawę, że ONZ uznaje zabawę za podstawowe prawo dziecka. Jeszcze bardziej niepokojące dane UNICEF wskazują, że około 160 milionów dzieci na świecie pracuje zamiast się bawić lub uczyć.

Głos dzieci

Badania towarzyszące kampanii pokazały, że 60% dzieci chciałoby bawić się więcej, a 80% pragnie spędzać więcej czasu na wspólnej zabawie z rodzicami lub opiekunami. To nie jest apel w próżnię – dzieci same wskazują, że zabawy im brakuje.

Zabawa jako forma nauki

Psycholodzy od dawna podkreślają, że zabawa nie jest przerwą od nauki, lecz jednym z jej najskuteczniejszych mechanizmów. Podczas zwykłej zabawy dziecko ćwiczy negocjacje, radzenie sobie z porażką i kreatywne myślenie, zanim jeszcze zrozumie te pojęcia. Kampania promująca Międzynarodowy Dzień Zabawy odwoływała się do tej wiedzy, przekonując dorosłych, że czas poświęcony na zabawę nie jest czasem straconym.

Stanowisko organizatorów

Niels B. Christiansen, prezes LEGO Group, podkreślał: „Od ponad 90 lat wspieramy prawo dzieci do zabawy, bo wiemy, że potrafi ono zmieniać życie”. W kontekście danych UNICEF te słowa nabierają szczególnego znaczenia.

Jak uczcić Międzynarodowy Dzień Zabawy

• Zaplanuj z dzieckiem godzinę zabawy bez ekranu i bez konkretnego celu edukacyjnego – sama zabawa jest wystarczająca.
• Zapytaj dziecko, w co chciałoby się bawić, zamiast decydować za nie.
• Wesprzyj organizację zajmującą się dziećmi pracującymi zamiast się bawiącymi.
• Przypomnij sobie ulubioną zabawę z dzieciństwa i pokaż ją komuś młodszemu.

Międzynarodowy Dzień Zabawy dopiero kształtuje swoją tradycję, ale jego przesłanie jest jasne: zabawa to nie strata czasu, lecz kluczowy element rozwoju dziecka.

„Od ponad 90 lat wspieramy prawo dzieci do zabawy, bo wiemy, że potrafi ono zmieniać życie.”

Niels B. Christiansen, prezes LEGO Group

Ciekawostki

1. Święto ustanowiono dopiero w 2024 roku - to jedno z najmłodszych świąt uznanych przez ONZ.
2. Do kampanii poza LEGO dołączyły też Save the Children, The Mattel Children’s Foundation oraz Hasbro i Nike.