Międzynarodowy Dzień Whisky

Międzynarodowy Dzień Whisky, obchodzony 16 maja, to święto stworzone przez pasjonatów, a nie urzędników. Jego data, trzecia sobota maja, jest ruchoma – w 2026 roku przypadnie dokładnie 16 maja.

Pomysłodawca: student z Aberdeen

Inicjatorem święta jest Blair Bowman, student Uniwersytetu w Aberdeen, który w 2012 roku, jeszcze przed ukończeniem studiów, zaproponował ustanowienie dnia poświęconego szkockiej whisky. Pomysł spotkał się z entuzjazmem branży i szybko zyskał międzynarodowy zasięg, obejmując destylarnie na całym świecie – od Japonii po USA.

Dlaczego trzecia sobota maja?

Data została wybrana nieprzypadkowo. Sobota sprzyja organizacji wydarzeń i degustacji, ponieważ nie koliduje z dniem pracy. Maj natomiast jest wystarczająco odległy od świątecznego okresu grudniowego, aby whisky mogła być głównym bohaterem dnia bez konkurencji ze strony innych trunków, takich jak szampan czy grzaniec.

Pochodzenie słowa „whisky”

Nazwa „whisky” pochodzi od gaelickiego „uisge beatha”, co oznacza „wodę życia”. Termin ten był używany już w średniowieczu przez szkockich mnichów, którzy jako pierwsi destylowali alkohol zbożowy, głównie w celach leczniczych. Z czasem nazwa uprościła się do „whisky”, a produkcja przeniosła się z klasztorów do gorzelni komercyjnych i domowych.

Whisky czy whiskey?

Różnica w pisowni wynika z regionalnych tradycji. Whisky (bez „e”) stosuje się w Szkocji, Kanadzie i Japonii, podczas gdy whiskey (z „e”) jest używane w USA i Irlandii. Ta różnica ma historyczne podłoże – irlandzcy producenci chcieli odróżnić swoje trunki od tańszych szkockich blendów z XIX wieku.

Różnorodność smaków w zależności od regionu

Nawet w obrębie szkockiej whisky występują znaczące różnice w smaku, zależne od regionu pochodzenia destylarni:

• Whisky ze Speyside charakteryzuje się łagodnością i owocowymi nutami.
• Whisky z Islay jest torfowa i dymna, co wynika z używania wędzonego słodu.
• Whisky z Highlands oferuje największą różnorodność, zależną od konkretnej gorzelni.

Dla początkujących miłośników whisky porównanie trunków z różnych regionów jest lepszym sposobem na poznanie smaków niż skupianie się na wieku leżakowania.

Jak świętować Międzynarodowy Dzień Whisky?

Nie trzeba wybierać najdroższej butelki – wystarczy poświęcić kilkanaście minut na spokojną degustację. Dobrym pomysłem jest porównanie dwóch stylów, np. szkockiego single malt z japońskim odpowiednikiem, aby poczuć różnice w charakterze. Ważna jest jakość, a nie ilość – nawet kropla wody dodana do szklanki może otworzyć aromat trunku. Warto też zapisać wrażenia po degustacji, ponieważ pamięć smaku bywa ulotna.

Ciekawostki

1. Twórcą święta jest Blair Bowman, student Uniwersytetu w Aberdeen, który wpadł na ten pomysł w 2012 roku.
2. To święto ruchome - wypada zawsze w trzecią sobotę maja, nie pod stałą datą kalendarzową.
3. Słowo „whisky” pochodzi od gaelickiego „uisge beatha”, czyli „woda życia”.