Święto Marynarki Wojennej

Święto Marynarki Wojennej w kalendarzu przypada na 28 czerwca, jednak tradycja nakazuje obchodzić je w ostatnią niedzielę czerwca, co nie zawsze pokrywa się z tą datą. Od 2025 roku Ministerstwo Obrony Narodowej oficjalnie przeniosło święto na 28 listopada, uznając tę datę za bardziej historycznie trafną. Wyjaśniamy, skąd wzięła się czerwcowa tradycja i dlaczego bitwa pod Oliwą, często mylnie kojarzona z czerwcem, w rzeczywistości miała miejsce w listopadzie.

Początki czerwcowego Święta Marynarki Wojennej

Tradycja czerwcowych obchodów sięga Święta Morza, znanego także jako Dni Morza, które po raz pierwszy zainicjowano w 1923 roku z inicjatywy Antoniego Abrahama, Jana Radtkego i Stefana Żeromskiego. Zinstytucjonalizowane obchody rozpoczęły się w 1932 roku dzięki Andrzejowi Wachowiakowi, działaczowi Ligi Morskiej i Kolonialnej, który zaproponował uroczyste święcenie kutrów i łodzi rybackich pod koniec czerwca w Gdyni. Tradycyjną datą stał się 29 czerwca, dzień wspomnienia św. Piotra, patrona ludzi morza. Po wojnie Święto Marynarki Wojennej, obchodzone w ostatnią niedzielę czerwca, stało się ostatnim akordem dorocznych Dni Morza.

Czy Święto Marynarki Wojennej upamiętnia bitwę pod Oliwą?

Nie, nie jest to rocznica bitwy pod Oliwą, która miała miejsce 28 listopada 1627 roku na redzie gdańskiej. Flota pod dowództwem admirała Arenda Dickmanna pokonała wtedy eskadrę szwedzką, zdobywając okręt flagowy „Tigern”. To właśnie tę datę – 28 listopada – wybrał Józef Piłsudski, wydając w 1918 roku dekret o utworzeniu Marynarki Wojennej odrodzonej Polski. W listopadzie obchodzona jest zatem podwójna rocznica, często pomijana w kalendarzach świąt nietypowych.

Dlaczego święto przeniesiono na listopad?

W 2025 roku wicepremier i minister obrony narodowej Władysław Kosiniak-Kamysz, na wniosek Inspektoratu Marynarki Wojennej, zdecydował o przeniesieniu święta z ostatniej niedzieli czerwca na 28 listopada. Nowa data jest bardziej zgodna z historią formacji, łącząc rocznicę dekretu Piłsudskiego z rocznicą bitwy pod Oliwą. Czerwiec pozostaje natomiast terminem Dni Morza, wydarzenia o charakterze bardziej ludowym i turystycznym.

Jak uczcić Święto Marynarki Wojennej

• Odwiedź Gdynię lub Gdańsk i sprawdź, czy w porcie odbywają się dni otwarte okrętów.
• Zwiedź muzealny niszczyciel ORP „Błyskawica” w Gdyni.
• Znajdź pomnik admirała Arenda Dickmanna na gdańskim Długim Targu, upamiętniający bitwę pod Oliwą.

Niezależnie od miesiąca obchodów, Święto Marynarki Wojennej to okazja, by przypomnieć, że polska historia morska ma więcej niż jedną ważną datę.