Święto Kawalerii Polskiej

31 sierpnia 1920 roku pod Komarowem, niedaleko Zamościa, miała miejsce bitwa uznawana dziś za największą konną potyczkę XX wieku i ostatnią dużą szarżę kawalerii w Europie. To wydarzenie upamiętniane jest corocznie jako Święto Kawalerii Polskiej.

Przebieg bitwy pod Komarowem

W trakcie wojny polsko-bolszewickiej 1. Dywizja Jazdy pod dowództwem pułkownika Juliusza Rómmla starła się z 1. Armią Konną Siemiona Budionnego, która próbowała przemieścić się w kierunku Zamościa i dalej na Lublin. Mimo przewagi liczebnej przeciwnika, polska kawaleria zmusiła Konarmię do odwrotu, zatrzymując jej marsz i osłabiając możliwości ofensywne całego frontu południowo-zachodniego. Straty polskie wyniosły około 300 zabitych i rannych, w tym 120 z 9. Pułku Ułanów, a bolszewickie blisko 1500 zabitych i rannych. Bitwa była więc zwycięstwem okupionym znaczną daniną krwi.

Dlaczego wybrano 31 sierpnia na święto?

Święto Kawalerii Polskiej zostało ustanowione decyzją Ministra Obrony Narodowej nr 432/MON z 24 grudnia 2013 roku, w tej samej decyzji wprowadzono również Święto Geografii Wojskowej i Święto Infrastruktury Wojskowej. Data 31 sierpnia ma upamiętniać jedną z najchlubniejszych kart historii polskiej jazdy, porównywaną do wcześniejszych zwycięstw pod Grunwaldem czy Wiedniem.

Koniec epoki kawalerii i jej odbudowa

Po II wojnie światowej komunistyczne władze rozwiązały wszystkie pułki kawalerii Ludowego Wojska Polskiego, przerywając w 1949 roku wielowiekową tradycję konnych formacji. Kawaleria z ułańskim etosem i przedwojennym rodowodem nie pasowała do nowej, socjalistycznej armii. Do jej odbudowy doszło dopiero po upadku PRL – 1 czerwca 2000 roku powołano Szwadron Kawalerii Wojska Polskiego, jedyny konny pododdział we współczesnej armii, który reprezentuje jazdę podczas uroczystości państwowych i wojskowych, w tym obchodów pod Komarowem.

Współczesne obchody Święta Kawalerii Polskiej

Główne uroczystości odbywają się w okolicach Komarowa i Wolicy Śniatyckiej pod nazwą „Komarowska Potrzeba”. Trwają dwa dni i obejmują złożenie wieńców na mogile poległych, mszę świętą w ich intencji, koncerty Reprezentacyjnego Zespołu Artystycznego Wojska Polskiego oraz pokazy kawaleryjskie z udziałem grup rekonstrukcyjnych i Szwadronu Kawalerii WP. Przy pomniku Chwały Kawalerii i Artylerii Konnej w Wolicy Śniatyckiej odbywa się uroczysty apel z ceremoniałem wojskowym.

• ostatnia wielka bitwa kawalerii w Europie
• zatrzymała marsz 1. Armii Konnej Budionnego na Zamość i Lublin
• od 2013 roku jest oficjalnym świętem wojskowym obchodzonym 31 sierpnia

Jak uczcić Święto Kawalerii Polskiej?

Najlepszą okazją jest udział w „Komarowskiej Potrzebie” pod koniec sierpnia w Wolicy Śniatyckiej lub Komarowie-Osadzie, gdzie odbywa się inscenizacja bitwy. Dla tych, którzy nie mogą przyjechać, alternatywą jest lektura wspomnień uczestników wojny polsko-bolszewickiej lub wizyta w muzeum wojskowym prezentującym umundurowanie i uzbrojenie ułańskich pułków z 1920 roku.