Światowy Dzień Szczura

Światowy Dzień Szczura obchodzony jest corocznie 4 kwietnia – to nieoficjalne, lecz rozpoznawalne na całym świecie święto miłośników szczurów domowych, znanych jako fancy rats. Nie ma ono rangi formalnej rocznicy, lecz jest raczej oddolną inicjatywą internetową, która z czasem stała się stałym punktem w kalendarzu tematycznych dni zwierzęcych. Dla właścicieli szczurów to okazja do dodatkowych smakołyków i promocji dla zwierzęcia, które wciąż boryka się z negatywnym wizerunkiem.

Geneza Światowego Dnia Szczura

Początki święta sięgają 2002 roku na Ratliście – najstarszej internetowej liście dyskusyjnej poświęconej szczurom domowym, założonej w połowie lat 90. Członkowie listy zaczęli debatować nad tym, czy szczury zasługują na własny dzień, podobnie jak koty czy psy. Wybrano datę 4 kwietnia, ponieważ jest to jedyna pewna data związana z początkami samej listy, a nie z konkretnym wydarzeniem historycznym. Źródła nie są zgodne co do tego, czy inicjatywa powstała w Wielkiej Brytanii, czy w Stanach Zjednoczonych, gdzie lista była pierwotnie hostowana – to jedno z tych świąt, których dokładne pochodzenie z czasem się rozmywa, a nazwisk twórców nie da się dziś jednoznacznie ustalić.

Różnica między szczurem wędrownym a domowym

Warto rozróżnić szczura wędrownego, kojarzonego z kanałami i chorobami, od szczura domowego – udomowionej formy hodowanej od XIX wieku z linii laboratoryjnych i wystawowych. To właśnie fancy rats są bohaterami Światowego Dnia Szczura: zwierzęta towarzyskie, czyste i, jak podkreślają hodowcy, zaskakująco przywiązane do opiekuna. W przeciwieństwie do dzikiego kuzyna, domowy szczur nie stanowi zagrożenia sanitarnego – o ile pochodzi ze sprawdzonej hodowli, a nie z przypadkowego złapania na podwórku.

Cel Światowego Dnia Szczura

Idea Światowego Dnia Szczura wykracza poza sympatyczny gest wobec pupila. Chodzi o zmianę negatywnych skojarzeń. Szczur przez wieki był utożsamiany z brudem i zarazą, a taki wizerunek trudno zmienić, mimo że zwierzę w klatce nie ma nic wspólnego ze szkodnikiem z kanałów. Szczury odegrały też ważną rolę w nauce – badania z ich udziałem przyczyniły się do postępów w neurobiologii i farmakologii, co bywa argumentem w ich wizerunkowej rehabilitacji. Hodowcy podkreślają również, że szczury są inteligentne, łatwe do szkolenia i chętnie nawiązują kontakt z człowiekiem.

Jak obchodzić Światowy Dzień Szczura

Obchody mogą być proste, ale symboliczne:

• dodatkowa porcja ulubionego przysmaku dla szczurów domowych,
• nowa zabawka – choć szczury często preferują zwykły karton bardziej niż gotowe akcesoria,
• udział w lokalnym spotkaniu hodowców, jeśli takie się odbywa,
• rozmowa z osobami, które negatywnie reagują na temat szczurów – czasem wystarczy pokazać zdjęcie, by zmienić ich nastawienie.

Nie trzeba być miłośnikiem gryzoni, by docenić ideę Światowego Dnia Szczura – to przypomnienie, że nie każde zwierzę zasługuje na tę samą, negatywną etykietę.

Ciekawostki

1. Datę 4 kwietnia wybrano, bo to jedyny pewny dzień związany z założeniem Ratlist, a nie z jakimś konkretnym wydarzeniem z historii szczurów.
2. Szczury domowe, zwane fancy rats, to udomowiona forma szczura wędrownego, hodowana od XIX wieku z linii laboratoryjnych i wystawowych.
3. Szczury są zwierzętami bardzo towarzyskimi i najlepiej czują się trzymane co najmniej w parach.
4. Badania z udziałem szczurów laboratoryjnych przyczyniły się do wielu postępów w neurobiologii i farmakologii.