Światowy Dzień Menopauzy i Andropauzy

18 października obchodzimy Światowy Dzień Menopauzy i Andropauzy – międzynarodowe święto ustanowione w 2000 roku przez Światową Organizację Zdrowia we współpracy z Międzynarodowym Towarzystwem Menopauzy. Celem tego dnia jest zwiększenie świadomości na temat zmian hormonalnych występujących u kobiet i mężczyzn około 50. roku życia. Choć na świecie święto funkcjonuje głównie pod nazwą World Menopause Day, w Polsce przyjęto rozszerzoną wersję, uwzględniającą andropauzę, aby podkreślić, że procesy przekwitania dotyczą obu płci.

Historia powstania

Święto zostało oficjalnie ustanowione przez WHO i Międzynarodowe Towarzystwo Menopauzy jako odpowiedź na potrzebę edukacji społecznej dotyczącej zdrowia w okresie przekwitania. W wielu krajach obchodzone jest pod pierwotną nazwą, jednak w Polsce włączenie terminu „andropauza” odzwierciedla rosnącą świadomość, że mężczyźni również doświadczają podobnych zmian hormonalnych.

Różnice między menopauzą a andropauzą

Menopauza to ostateczne zakończenie cyklu miesiączkowego, które następuje między 45. a 55. rokiem życia i oznacza trwały koniec płodności. Andropauza natomiast to stopniowy spadek poziomu testosteronu u mężczyzn, rozłożony na wiele lat, który nie prowadzi do całkowitej utraty zdolności rozrodczych. Mimo że oba procesy mają pewne wspólne objawy, różnią się przebiegiem i wpływem na organizm.

Rozpoznawanie objawów

U kobiet najczęstsze objawy menopauzy to uderzenia gorąca, nocne poty, wahania nastroju i problemy ze snem. U mężczyzn andropauza objawia się zmęczeniem, spadkiem libido, pogorszeniem koncentracji i nastroju. W obu przypadkach kluczowe jest dbanie o zdrowie poprzez regularną aktywność fizyczną, zbilansowaną dietę i konsultacje z lekarzem. Kobiety są szczególnie narażone na osteoporozę i choroby sercowo-naczyniowe, dlatego ważne są regularne badania kontrolne.

Dlaczego andropauza jest mniej widoczna w dyskusji publicznej?

Menopauza od lat jest tematem szeroko omawianym w kontekście zdrowia kobiet, podczas gdy andropauza pozostaje w cieniu. Mężczyźni rzadziej zgłaszają swoje objawy lekarzom, tłumacząc je stresem lub zmęczeniem. Światowy Dzień Menopauzy i Andropauzy ma na celu zmianę tej sytuacji – pokazanie, że procesy starzenia hormonalnego są naturalne i dotyczą obu płci, a rozmowa o nich nie powinna być tematem tabu.

Jak uczcić ten dzień?

• Umów się na badania profilaktyczne, jeśli zbliżasz się do 50. roku życia – niezależnie od płci.
• Porozmawiaj w rodzinie o tym, że objawy przekwitania to naturalny etap życia, a nie powód do wstydu.
• Korzystaj z rzetelnych źródeł wiedzy, takich jak materiały towarzystw naukowych, zamiast niesprawdzonych informacji z internetu.

Światowy Dzień Menopauzy i Andropauzy to okazja do przypomnienia, że dbanie o zdrowie jest ważne na każdym etapie życia, nawet gdy wiąże się z wyzwaniami. To święto ma charakter edukacyjny, a nie żartobliwy, i zachęca do poważnego podejścia do zdrowia zarówno kobiet, jak i mężczyzn.

Ciekawostki

1. W terminologii medycznej andropauza bywa określana jako zespół niedoboru testosteronu, a jej objawy najczęściej nasilają się dopiero po 60. roku życia.
2. W Polsce działa Polskie Towarzystwo Menopauzy i Andropauzy, zrzeszające lekarzy zajmujących się zdrowiem osób w wieku okołoprzekwitaniowym.
3. Poziom testosteronu u mężczyzn spada stopniowo, o około 1 procent rocznie, znacznie wolniej niż tempo spadku estrogenów u kobiet w okresie menopauzy.