Kalendarz świąt nietypowych · data stała

Światowy Dzień Białej Laski

15 października to Światowy Dzień Białej Laski, upamiętniający moment, gdy Lucy Mottram, niewidoma pielęgniarka, użyła białej laski, by zwrócić uwagę na bezpieczeństwo osób niewidomych i słabowidzących.

Typ daty
data stała
Zasięg
Globalny (najsilniej sformalizowany w USA)
Rok przyjęcia rezolucji Kongresu USA i pierwszej proklamacji prezydenckiej
1964

Światowy Dzień Białej Laski – pochodzenie

USA (formalizacja); wcześniej Francja i Wielka Brytania (początki idei)

Światowy Dzień Białej Laski obchodzony jest 15 października, przypominając, że biała laska to dla osób niewidomych lub słabowidzących narzędzie niezależności, a nie powód do litości. To jedno z najdokładniej udokumentowanych świąt w kalendarzu, z konkretną datą ustanowienia i podpisem prezydenta Stanów Zjednoczonych pod odpowiednim dokumentem.

Historia białej laski

Zgodnie z najpopularniejszą wersją, białą laskę jako narzędzie dla osób niewidomych wprowadził w 1921 roku James Biggs z Bristolu, który po utracie wzroku w wyniku wypadku pomalował swoją laskę na biało, aby była lepiej widoczna dla kierowców. Formalny ruch promujący jej stosowanie rozpoczął się jednak we Francji w 1931 roku, a w tym samym roku Peoria w stanie Illinois wprowadziła pierwsze w USA przepisy nakazujące kierowcom ustępowanie pierwszeństwa osobom z białą laską.

Oficjalne ustanowienie święta

6 października 1964 roku Kongres Stanów Zjednoczonych przyjął rezolucję (HR 753), upoważniającą prezydenta do corocznego ogłaszania 15 października Dniem Bezpieczeństwa Białej Laski. Tego samego dnia prezydent Lyndon B. Johnson podpisał pierwszą proklamację, nazywając białą laskę symbolem samodzielności osób niewidomych i podkreślając, że jej używanie promuje uprzejmość oraz szczególną ostrożność kierowców.

Zmiana nazwy i akcentu

W 2011 roku prezydent Barack Obama nadał 15 października dodatkową nazwę – Dzień Równości Niewidomych Amerykanów. Zmiana nie była przypadkowa: część środowiska osób niewidomych, w tym Narodowa Federacja Niewidomych, od lat postulowała przesunięcie akcentu z bezpieczeństwa na niezależność i równe prawa. Stąd coraz częstsze używanie nazwy Dzień Świadomości Białej Laski zamiast pierwotnej formuły z 1964 roku.

Zasady zachowania wobec osób z białą laską

Świętowanie Światowego Dnia Białej Laski sprowadza się do przypomnienia kilku prostych zasad ułatwiających życie osobom niewidomym na ulicy:

  • zawsze ustępuj pierwszeństwa osobie z białą laską na przejściu dla pieszych, nawet jeśli formalnie to ty masz pierwszeństwo,
  • przed zaoferowaniem pomocy, zapytaj – nie łap za ramię czy laskę bez uprzedzenia,
  • informuj głosem o przeszkodach na drodze, zamiast wskazywać je gestem, który i tak nie zostanie zauważony.

To pozornie drobne gesty, ale to właśnie z nich, a nie z samej daty w kalendarzu, składa się realne znaczenie Światowego Dnia Białej Laski.

Ewolucja symbolu

Od 1964 roku sposób obchodzenia Światowego Dnia Białej Laski w USA zmieniał się wraz ze zmieniającym się podejściem do niepełnosprawności. Prezydent Bill Clinton w proklamacji z 2000 roku przypominał, że biała laska to narzędzie, a nie tylko symbol. Dziś organizacje takie jak Narodowa Federacja Niewidomych czy Instytut Braille’a łączą obchody tego dnia z praktycznymi działaniami – konsultacjami z orientacji przestrzennej, spacerami z białą laską po mieście czy konkursami dla młodzieży. Dzięki temu Światowy Dzień Białej Laski stał się nie tylko symbolem, ale też okazją do nauki i ćwiczenia umiejętności przydatnych przez cały rok.

Ciekawostki

  1. Według najczęściej powtarzanej wersji białą laskę jako narzędzie dla osób niewidomych wprowadził w 1921 roku James Biggs z Bristolu, który po wypadku stracił wzrok i pomalował swoją laskę na biało dla lepszej widoczności.
  2. Pierwsze przepisy nakazujące kierowcom ustępowanie pierwszeństwa osobie z białą laską wprowadzono w 1931 roku w Peorii w stanie Illinois.
  3. W 2011 roku prezydent Barack Obama nadał 15 października dodatkową nazwę - Dzień Równości Niewidomych Amerykanów.