Międzynarodowy Dzień Tuby

Międzynarodowy Dzień Tuby jest stałym świętem obchodzonym 1 maja, choć w rzeczywistości tubiści na całym świecie celebrują je w pierwszy piątek tego miesiąca. Święto zostało wymyślone w 1979 roku przez nastolatka Joela Daya, który grał na tubie w licealnej orkiestrze Lower Merion pod Filadelfią. Day, zmęczony tym, że jego instrument traktowano jak żart, postanowił dać tubistom należne im uznanie. Od tamtej pory Dzień Tuby obchodzony jest w szkołach muzycznych i orkiestrach na kilku kontynentach.

Początki święta – duma i determinacja

Joel Day grał na tubie, ponieważ w orkiestrze ktoś musiał. Jego koledzy traktowali jednak tubistów jak muzyków drugiej kategorii – potrzebnych, ale niewartych powagi, jaką darzono skrzypków czy klarnecistów. Day, chcąc to zmienić, ustanowił dzień, który miał podkreślić wartość tuby. Historia jego inicjatywy jest udokumentowana, ale nazwiska innych osób zaangażowanych w pierwszą edycję pozostają nieznane.

Kiedy naprawdę obchodzimy Dzień Tuby?

Choć w kalendarzach widnieje data 1 maja, środowisko muzyczne trzyma się zasady obchodzenia święta w pierwszy piątek maja, niezależnie od tego, na jaki dzień miesiąca przypada. W 2027 roku będzie to więc 7 maja. Ta ruchoma tradycja wynika z faktu, że święto powstało jako inicjatywa środowiskowa, a nie oficjalny wpis do kalendarza.

Jak wyglądają obchody?

Orkiestry szkolne i uniwersyteckie organizują koncerty tubowe, sekcje instrumentów niskich grają solówki, a nauczyciele przypominają, że tuba jest fundamentem brzmienia orkiestry. Zdarzają się też spontaniczne występy sekcji tub na kampusach. W 1986 roku jedno z takich wydarzeń w Harrisburgu trafiło do bestsellerowego albumu A Day in the Life of America, co pokazuje, że święto wykracza poza wąskie grono muzyków.

• W USA i Kanadzie szkoły muzyczne organizują wspólne przesłuchania sekcji tub.
• W Niemczech i Australii orkiestry dęte włączają solówki tubowe do majowych koncertów.
• Studenci konserwatoriów nagrywają i publikują krótkie recitale na tubę.

Więcej niż żart – walka ze stereotypami

Choć święto ma żartobliwą fasadę, jego celem jest przełamanie stereotypu, że tuba to instrument dla tych, którzy nie poradzili sobie z innymi. Tubiści podkreślają, że ich instrument wymaga takiej samej techniki i słuchu jak skrzypce, a bez niego orkiestra brzmi płasko. Dzień Tuby to przede wszystkim święto zawodowej dumy – takiej samej, jaką mają inni muzycy, choć rzadziej o niej mówią.

Jak uczcić Dzień Tuby?

Nie trzeba grać na tubie, by wziąć udział w obchodach. Można:

• Posłuchać solowego repertuaru na tubę – nagrań Øystein Baadsvika czy Roberta Tuckera nie brakuje w sieci.
• Odwiedzić próbę lokalnej orkiestry dętej i podziękować sekcji tub.
• Jeśli masz dziecko w szkolnej orkiestrze, zapytać, czy potrzebuje więcej tubistów – ich brakuje.

Międzynarodowy Dzień Tuby pokazuje, że nawet niedoceniany instrument może zyskać uznanie – wystarczy determinacja, jaką wykazał się jeden nastolatek z Pensylwanii.

Ciekawostki

1. Twórca święta, Joel Day, był w liceum jednym z zaledwie dwóch tubistów w całej orkiestrze szkolnej.
2. Obchody z 1986 roku w Harrisburgu trafiły na zdjęcie do bestsellerowego albumu fotograficznego A Day in the Life of America.
3. Mimo nazwy sugerującej stałą datę, tubiści od lat obchodzą święto w pierwszy piątek maja, a nie dokładnie 1 maja.