Międzynarodowy Dzień Eliminacji Przemocy wobec Kobiet

Międzynarodowy Dzień Eliminacji Przemocy wobec Kobiet obchodzony jest 25 listopada i stanowi początek corocznej, szesnastodniowej kampanii przeciwko przemocy ze względu na płeć, trwającej do Międzynarodowego Dnia Praw Człowieka 10 grudnia. To święto ONZ, którego geneza sięga tragicznych wydarzeń sprzed dziesięcioleci.

Pochodzenie daty

25 listopada 1960 roku w Dominikanie zamordowano trzy siostry Mirabal – Patrię, Minerwę i Marię Teresę – działaczki opozycyjne wobec dyktatury Rafaela Trujillo. Zabójstwo, upozorowane na wypadek samochodowy, wstrząsnęło krajem i stało się symbolem przemocy wobec kobiet zaangażowanych politycznie. Od 1981 roku organizacje kobiece w Ameryce Łacińskiej zaczęły obchodzić tę datę, na długo przed oficjalnym uznaniem przez ONZ.

Ustanowienie przez ONZ

Zgromadzenie Ogólne ONZ oficjalnie ustanowiło 25 listopada Międzynarodowym Dniem Eliminacji Przemocy wobec Kobiet w 2000 roku (rezolucja 54/134). Wcześniej, w 1993 roku, przyjęto Deklarację o eliminacji przemocy wobec kobiet, która po raz pierwszy na poziomie międzynarodowym uznała przemoc domową i przemoc ze względu na płeć za problem praw człowieka, a nie sprawę prywatną.

Planowanie wydarzeń

Data ta bywa mylona z innymi listopadowymi świętami ONZ, ponieważ 25 listopada otwiera kampanię, a nie ją kończy, co ma znaczenie przy organizacji lokalnych wydarzeń i publikacji materiałów edukacyjnych.

Kampania szesnastu dni

Dzień 25 listopada to nie tylko symboliczna data, ale początek szerszej inicjatywy: szesnastu dni aktywizmu przeciwko przemocy ze względu na płeć, trwającej do 10 grudnia. W tym czasie na całym świecie organizowane są kampanie społeczne, marsze i akcje edukacyjne, często z wykorzystaniem pomarańczowego koloru, przyjętego przez ONZ jako symbol solidarności.

• 25 listopada 1960 – zamordowanie sióstr Mirabal w Dominikanie.
• 1993 – przyjęcie Deklaracji o eliminacji przemocy wobec kobiet przez ONZ.
• 2000 – formalne ustanowienie 25 listopada Międzynarodowym Dniem Eliminacji Przemocy wobec Kobiet.

Kontekst polski

W Polsce dzień ten jest upamiętniany głównie przez organizacje przeciwdziałające przemocy domowej, takie jak Niebieska Linia i lokalne ośrodki interwencji kryzysowej. To także okazja do przypomnienia numeru ogólnopolskiego telefonu zaufania dla ofiar przemocy w rodzinie. W wielu miastach organizowane są kampanie plakatowe i spotkania edukacyjne w szkołach, choć zakres działań różni się w zależności od regionu.

Jak włączyć się w obchody

Dzień ten, podobnie jak Dzień Dziecka Zaginionego, ma poważny charakter. Najskuteczniejszym działaniem jest znajomość numerów pomocowych i gotowość do reakcji w przypadku sygnałów przemocy w otoczeniu. Warto również sprawdzić, czy w okolicy działa ośrodek wsparcia dla ofiar przemocy – w wielu miastach takie usługi są dostępne bezpłatnie. Noszenie pomarańczowego koloru 25 listopada ma na celu zwrócenie uwagi na problem i przełamanie tabu.

Ciekawostki

1. Siostry Mirabal, których śmierć upamiętnia ten dzień, w Dominikanie znane są jako Las Mariposas - Motyle.
2. Kolor pomarańczowy stał się symbolem kampanii ONZ towarzyszącej temu dniu i szesnastu dniom aktywizmu.
3. Zanim ONZ oficjalnie uznało tę datę w 2000 roku, organizacje kobiece obchodziły ją nieformalnie od 1981 roku.