Niedziela

I Niedziela Wielkiego Postu

W 2026 roku: 22.02.2026 Fioletowy
Miejsce w roku liturgicznym
Adwent Narodzenie Pańskie Okres zwykły Wielki Post Triduum Okres Wielkanocny Okres zwykły

Pierwsza Niedziela Wielkiego Postu, obchodzona cztery dni po Środzie Popielcowej, stanowi początek tego wyjątkowego okresu liturgicznego. Wszystkie trzy cykle czytań ewangelicznych koncentrują się na opisie kuszenia Jezusa na pustyni, co nadaje ton całemu Wielkiemu Postowi i wyjaśnia jego długość.

**Czterdzieści dni pokusy i próby**
Ewangelie podkreślają, że Jezus spędził na pustyni dokładnie czterdzieści dni, poścąc. Liczba ta w Biblii symbolizuje próbę i przygotowanie – tyle samo lat trwała wędrówka Izraela przez pustynię po wyjściu z Egiptu, a Mojżesz przebywał na górze Synaj przez czterdzieści dni. Wielki Post, nazywany po łacinie *Quadragesima*, nawiązuje do tego samego wzorca, podkreślając czas duchowej walki i oczyszczenia.

**Trzy pokusy i odpowiedź Jezusa**
Ewangelie Mateusza i Łukasza wymieniają trzy główne pokusy: zamianę kamieni w chleb, rzucenie się ze szczytu świątyni oraz oddanie pokłonu w zamian za władzę nad światem. Jezus odpowiada na każdą z nich, cytując słowa z Księgi Powtórzonego Prawa, podkreślając, że to Bóg jest najważniejszy. Tradycja interpretuje te sceny jako pokusę zaspokojenia materialnych potrzeb, wystawienia Boga na próbę oraz zdobycia władzy bez ofiary.

**Obrzęd wybrania katechumenów**
Pierwsza Niedziela Wielkiego Postu ma szczególne znaczenie dla dorosłych przygotowujących się do chrztu. W tym dniu często odbywa się obrzęd wybrania, podczas którego katechumeni zostają oficjalnie włączeni do wspólnoty wiernych, a ich imiona wpisuje się do księgi elektów. Od tej chwili cały okres Wielkiego Postu staje się dla nich czasem bezpośredniego przygotowania do przyjęcia sakramentów podczas Wigilii Paschalnej. Obrzędowi zwykle przewodniczy biskup w kościele katedralnym.

**Wielkopostne nabożeństwa w Polsce**
W polskich kościołach od tej niedzieli na stałe wpisują się w harmonogram nabożeństwa wielkopostne, takie jak Droga Krzyżowa w piątki oraz Gorzkie Żale w niedziele. Te ostatnie, powstałe w Warszawie na początku XVIII wieku, są unikalną polską tradycją, praktykowaną głównie w kraju i wśród Polonii.

„Nie samym chlebem żyje człowiek, lecz każdym słowem, które pochodzi z ust Bożych.”

Mt 4,4