Kalendarz świąt nietypowych · data stała

Dzień Recyklingu Baterii

Dzień Recyklingu Baterii obchodzony 9 września upamiętnia podpisanie unijnej dyrektywy z 1998 r. dotyczącej zbierania i przetwarzania baterii.

Typ daty
data stała
Zasięg
Polska / międzynarodowy
Ile może skazić jedna zgubiona bateria guzikowa
ok. 400 litrów wody

Dzień Recyklingu Baterii – pochodzenie

Nieustalone (najczęściej wiązane z rocznicą urodzin Luigiego Galvaniego, Włochy)

Dzień Recyklingu Baterii obchodzony jest 9 września i przypomina o konieczności odpowiedniego zagospodarowania zużytych baterii i akumulatorów. Święto w obecnej formie jest celebrowane od 2015 roku, choć brakuje jednoznacznego potwierdzenia jego oficjalnego ustanowienia przez konkretną instytucję.

Dlaczego akurat 9 września

Najczęściej powtarzane wyjaśnienie wiąże tę datę z rocznicą urodzin Luigiego Galvaniego – włoskiego lekarza i fizyka, urodzonego 9 września 1737 roku. Jego eksperymenty z elektrycznością w tkankach zwierzęcych zainspirowały Alessandra Voltę do skonstruowania pierwszego ogniwa galwanicznego, które stało się przodkiem współczesnych baterii. Warto jednak pamiętać, że jest to popularna, lecz nie w pełni udokumentowana wersja, a nie bezdyskusyjny fakt historyczny.

Dlaczego zużyte baterie to problem

Jedna bateria guzikowa wyrzucona do lasu może zanieczyścić około metra sześciennego gleby lub blisko 400 litrów wody. W skali kraju, gdzie rocznie sprzedaje się miliony sztuk baterii, ich niewłaściwa utylizacja stanowi poważne obciążenie dla środowiska, zwłaszcza gdy trafiają do zwykłych odpadów komunalnych zamiast do specjalnych pojemników.

Co odzyskuje się z recyklingu baterii

  • metale takie jak cynk, kadm, kobalt, lit, miedź, nikiel, ołów czy mangan
  • aluminium i mosiądz wykorzystywane w przemyśle
  • tworzywa sztuczne i papier, które służą do produkcji paliwa alternatywnego RDF

Co grozi za wyrzucanie baterii do zwykłego kosza

W Polsce sprzedawcy baterii i sprzętu elektronicznego są zobowiązani do przyjmowania zużytych baterii, niezależnie od tego, czy klient dokonuje nowego zakupu. Teoretycznie za wyrzucanie ich do odpadów komunalnych grożą kary, jednak w praktyce egzekwowanie tego wobec pojedynczych gospodarstw domowych jest rzadkie. Dlatego odpowiedzialność spoczywa głównie na indywidualnych nawykach, a nie na systemie kontroli.

W większości krajów Unii Europejskiej obowiązują podobne przepisy, które zobowiązują producentów i sprzedawców do osiągania określonych poziomów zbiórki zużytych baterii. Dzięki tym regulacjom w wielu gospodarstwach domowych zmieniły się zwyczaje związane z utylizacją baterii, choć proces ten trwa latami i wciąż nie jest w pełni zakończony ani w Polsce, ani w innych krajach UE.

Produkcja baterii wymaga surowców, często wydobywanych w odległych regionach świata, w tym metali ziem rzadkich i litu pozyskiwanego w sposób obciążający środowisko. Recykling baterii zamyka ten cykl, ograniczając zarówno zanieczyszczenie na wysypiskach, jak i presję na nowe wydobycie.

Jak włączyć się w Dzień Recyklingu Baterii

Aby włączyć się w obchody Dnia Recyklingu Baterii, wystarczy wyrobić w sobie nawyk prawidłowej utylizacji. Punkty zbiórki zużytych baterii są dostępne w większości sklepów, szkół i urzędów, więc główną przeszkodą jest zwykle brak przyzwyczajenia, a nie brak infrastruktury. To dobry moment, aby przejrzeć domowe zapasy starych baterii i oddać je do odpowiednich pojemników, zamiast wyrzucać do zwykłych odpadów.

Ciekawostki

  1. Najczęściej powtarzana wersja łączy datę święta z rocznicą urodzin Luigiego Galvaniego, urodzonego 9 września 1737 roku.
  2. Z recyklingu baterii odzyskuje się między innymi cynk, kobalt, lit, nikiel i ołów.
  3. Święto w obecnej formie obchodzone jest, według dostępnych źródeł, od 2015 roku.