Dzień Niedźwiedzia Grizzly

Dzień Niedźwiedzia Grizzly obchodzony jest corocznie 26 marca i poświęcony jest jednemu z największych drapieżników Ameryki Północnej – niedźwiedziowi grizzly, podgatunkowi niedźwiedzia brunatnego zamieszkującemu góry i lasy Kanady oraz zachodnich Stanów Zjednoczonych. Nie ma oficjalnego ustanowienia tej daty przez instytucje, ale funkcjonuje ona głównie w internetowych kalendarzach dni tematycznych.

Czym charakteryzuje się grizzly

Grizzly, znany pod łacińską nazwą Ursus arctos horribilis, to podgatunek niedźwiedzia brunatnego, a nie odrębny gatunek. Wyróżnia go garb mięśniowy na grzbiecie, jasne końcówki sierści oraz imponująca masa ciała, sięgająca u dorosłych samców nawet ponad 300 kilogramów.

Obszary występowania grizzly

W przeszłości grizzly zamieszkiwały niemal całą zachodnią część Ameryki Północnej, od Alaski po Meksyk. Obecnie największe populacje w kontynentalnych Stanach Zjednoczonych skupiają się w rejonie Parku Narodowego Yellowstone i gór Skalistych, natomiast najliczniejsze i stabilne populacje przetrwały na Alasce i w zachodniej Kanadzie.

Przyczyny objęcia ochroną

Od 1975 roku grizzly w Stanach Zjednoczonych są gatunkiem zagrożonym zgodnie z amerykańską ustawą o ochronie gatunków wymierających. Głównymi zagrożeniami są utrata siedlisk, konflikty z ludźmi oraz niska rozrodczość, co sprawia, że ich liczebność poza Alaską jest przedmiotem debat na temat ewentualnego złagodzenia środków ochronnych.

Relacje między grizzly a ludźmi

W miarę jak coraz więcej osób odwiedza tereny leśne i górskie Ameryki Północnej, rośnie liczba konfliktów z grizzly. Turyści w parkach narodowych, gdzie żyją te niedźwiedzie, są zachęcani do noszenia sprayów na niedźwiedzie, głośnego komunikowania swojej obecności i unikania zbliżania się do samic z młodymi. Ataki grizzly są rzadkie i zwykle wynikają z zaskoczenia lub obrony młodych.

Kontrowersje wokół polowań na grizzly

Polowania na grizzly budzą wiele sporów w Kanadzie i USA. W kanadyjskiej Kolumbii Brytyjskiej, gdzie żyje znacząca populacja tych niedźwiedzi, zakazano całkowicie polowań trofeowych w 2017 roku po naciskach organizacji ekologicznych i części społeczności lokalnych. W innych regionach przepisy różnią się w zależności od stanu lub prowincji, a temat ten regularnie pojawia się w lokalnych kampaniach wyborczych.

Grizzly w kontekście innych niedźwiedzi brunatnych

Grizzly jest jednym z kilku podgatunków niedźwiedzia brunatnego występujących w Ameryce Północnej. Obok niego żyje znacznie większy niedźwiedź kodiak na Alasce, który dzięki bogatym w tłuszcz łososiom osiąga wagę przekraczającą 500 kilogramów. Gatunek niedźwiedzia brunatnego, do którego należy grizzly, jest blisko spokrewniony z europejskim niedźwiedziem brunatnym, spotykanym m.in. w polskich Bieszczadach i Tatrach.

Jak uczcić Dzień Niedźwiedzia Grizzly

To doskonała okazja, aby przyjrzeć się aktualnej sytuacji grizzly w Ameryce Północnej i organizacjom zajmującym się ich ochroną. Można również zapoznać się z materiałami o Parku Narodowym Yellowstone lub, jeśli temat wzbudzi zainteresowanie, zgłębić różnice między grizzly, niedźwiedziem czarnym i niedźwiedziem polarnym, które w codziennej mowie bywają mylone.

Ciekawostki

1. Nazwa „grizzly” pochodzi od angielskiego słowa oznaczającego „posiwiały”, nawiązującego do jasnych końcówek sierści na grzbiecie zwierzęcia.
2. Grizzly to zwierzę wszystkożerne - je zarówno łososie i inne zwierzęta, jak i jagody, korzenie oraz orzechy.
3. W Parku Narodowym Yellowstone obowiązują ścisłe zasady przechowywania jedzenia przez turystów, żeby nie przyzwyczajać grizzly do ludzkiego pożywienia.