Kalendarz świąt nietypowych · data stała
Światowy Dzień Niskorosłości
Światowy Dzień Niskorosłości, obchodzony 25 października, upamiętnia urodziny Billy'ego Barty'ego i historię LPA.
- Typ daty
- data stała
- Temat
- Zdrowie i profilaktyka
- Zasięg
- Globalny
- Rok ustanowienia święta
- 2012
Światowy Dzień Niskorosłości – pochodzenie
USA - Little People of America
Światowy Dzień Niskorosłości obchodzony jest corocznie 25 października i ma na celu uhonorowanie osób niskorosłych, w tym tych z achondroplazją – najczęstszą przyczyną karłowatości. Święto zostało ustanowione w 2012 roku przez amerykańską organizację Little People of America (LPA), która wybrała tę datę, by upamiętnić urodziny swojego założyciela, aktora Billy’ego Barty’ego.
Billy Barty – twórca LPA
Billy Barty, amerykański aktor filmowy i telewizyjny, mierzący 114 centymetrów wzrostu, urodził się 25 października 1924 roku. W 1957 roku założył Little People of America, organizację zrzeszającą obecnie około 6500 osób w USA. Barty, który od 1981 roku ma gwiazdę na Hollywoodzkiej Alei Gwiazd, został uhonorowany przez LPA w 2012 roku, kilkanaście lat po swojej śmierci, poprzez ustanowienie Światowego Dnia Niskorosłości w dniu jego urodzin. Cały październik jest nieoficjalnie nazywany Miesiącem Świadomości Niskorosłości.
Niskorosłość i achondroplazja – co to jest?
Achondroplazja to genetyczne zaburzenie wzrostu kości, które jest główną przyczyną karłowatości. Definicje niskorosłości różnią się w zależności od źródła – niektóre mówią o wzroście poniżej 147 cm, inne, w tym polskie opracowania, o wzroście poniżej 130 cm. Warto podkreślić, że niski wzrost nie wpływa na inteligencję ani zdolności zawodowe; osoby niskorosłe mogą pracować w różnych zawodach, tak samo jak inni.
Zielony kolor i światowe obchody
Symbolem Światowego Dnia Niskorosłości jest zieleń, kojarzona z nadzieją. W praktyce oznacza to np. podświetlanie budynków czy mostów na zielono – jak dzieje się to co roku z kładką ojca Bernatka w Krakowie. W Polsce szacuje się, że około tysiąca osób żyje z wzrostem poniżej 130 cm z powodu różnych schorzeń. W niektórych krajach święto jest również znane jako Międzynarodowy Dzień Karłowatości, choć dotyczy tej samej inicjatywy.
Znane osoby niskorosłe
Niski wzrost nie przeszkadza w osiąganiu sukcesów – przykładem jest Peter Dinklage, aktor o wzroście 135 cm, znany z roli Tyriona Lannistera w „Grze o tron”. Jego kariera pokazuje, że niskorosłość to tylko jedna z cech, a nie definicja całej osoby.
Jak uczcić Światowy Dzień Niskorosłości?
Oto kilka sposobów na uczczenie tego dnia:
- używać poprawnych określeń, takich jak „osoba niskorosła” lub „mały człowiek”, unikając przestarzałych i obraźliwych słów,
- zwrócić uwagę na dostępność architektury i transportu publicznego dla osób niższego wzrostu,
- zdobywać rzetelną wiedzę na temat achondroplazji z wiarygodnych źródeł medycznych, a nie opierać się na stereotypach,
- wesprzeć lokalną organizację wspierającą osoby niskorosłe,
- zapytać znajomych niskorosłych, czego naprawdę potrzebują, zamiast zgadywać.
Światowy Dzień Niskorosłości ma na celu pokazanie, że niski wzrost to fakt biologiczny, który nie powinien wykluczać z życia społecznego ani zawodowego.
Ciekawostki
- Billy Barty miał własną gwiazdę na Hollywoodzkiej Alei Gwiazd od 1981 roku.
- Cały październik bywa nazywany Miesiącem Świadomości Niskorosłości, nie tylko sam dzień 25 października.
- Definicje niskorosłości różnią się w zależności od źródła - spotyka się progi od 130 do 147 centymetrów wzrostu.