Kalendarz świąt nietypowych · data stała

Ogólnopolski Dzień Ratownika Medycznego

Ogólnopolski Dzień Ratownika Medycznego, obchodzony 8 września, upamiętnia kluczową rolę ratowników w systemie ochrony zdrowia.

Typ daty
data stała
Zasięg
Polska
Rok uchwalenia ustawy o Państwowym Ratownictwie Medycznym
2006

Ogólnopolski Dzień Ratownika Medycznego – pochodzenie

Polska

Ogólnopolski Dzień Ratownika Medycznego obchodzony jest 8 września każdego roku, upamiętniając tych, którzy jako pierwsi niosą pomoc osobom w stanie zagrożenia życia. Data ta nie jest przypadkowa – to rocznica uchwalenia ustawy o Państwowym Ratownictwie Medycznym z 8 września 2006 roku. Choć święto ustanowiono dopiero w 2022 roku, pierwsze ogólnopolskie obchody odbyły się w 2023 roku w Tychach.

Dlaczego akurat 8 września?

Ustawa z 2006 roku po raz pierwszy szczegółowo określiła status i uprawnienia ratownika medycznego. Jej powstanie przyspieszyła tragedia z 28 stycznia 2006 roku, gdy zawaliła się hala wystawowa w Chorzowie, zabijając 65 osób. Polskie Towarzystwo Ratowników Medycznych zaproponowało datę święta podczas prac nad ustawą z 1 grudnia 2022 roku, a Sejm tę propozycję przyjął.

Historia ratownictwa medycznego w Polsce

Początki ratownictwa medycznego w Polsce sięgają końca XIX wieku. Pierwsza karetka pogotowia wyjechała na ulice Krakowa 6 czerwca 1891 roku – był to powóz konny obsługiwany przez studentów Uniwersytetu Jagiellońskiego. Inicjatorami byli Jaromir Mundy i Jan Wilczek z Krakowskiego Ochotniczego Towarzystwa Ratunkowego, którzy wzorowali się na rozwiązaniach wiedeńskich. Podobne stacje powstały później we Lwowie, Warszawie i Łodzi. W okresie międzywojennym ratownictwo rozwijało się pod patronatem Polskiego Czerwonego Krzyża, który prowadził szkolenia sanitarne i zajmował się przetaczaniem krwi. Mimo długiej tradycji, formalne uregulowanie zawodu nastąpiło dopiero w 2006 roku, a osobna ustawa zawodowa – w 2022 roku.

Obchody Ogólnopolskiego Dnia Ratownika Medycznego

Organizacją obchodów zajmuje się Polskie Towarzystwo Ratowników Medycznych. W programie znajduje się wręczenie Krzyża Zasługi „Bonum Pro Aliis” („Dobry dla innych”), minuta ciszy dla zmarłych ratowników oraz wykład i koncert.

  • Wręczenie Krzyża Zasługi „Bonum Pro Aliis”
  • Minuta ciszy dla zmarłych ratowników medycznych
  • Wykład okolicznościowy i koncert

Zawód o krótkiej historii formalnych uprawnień

Choć ratownicy medyczni od lat są na pierwszym miejscu w sytuacjach kryzysowych, przez większość XX wieku ich praca nie miała jasno określonych ram kompetencji. Ogólnopolski Dzień Ratownika Medycznego ma symbolicznie podkreślić znaczenie tej profesji, a także przypomnieć o potrzebie dalszego rozwoju warunków pracy i prestiżu zawodu. Ustawa z 2022 roku wprowadziła samorząd zawodowy ratowników medycznych, dając im podobne umocowanie jak lekarzom czy pielęgniarkom, wraz z rzecznikiem interesów i głosem w dyskusjach o systemie ochrony zdrowia.

Jak uczcić Ogólnopolski Dzień Ratownika Medycznego?

Najprostszym gestem jest podziękowanie – słowne, przez kartkę lub wiadomość do zespołu ratownictwa, z którym miało się kontakt. Warto też sprawdzić, czy lokalne stacje pogotowia lub Polskie Towarzystwo Ratowników Medycznych organizują wydarzenia, i wesprzeć je swoją obecnością. Dla ratowników to szansa, by usłyszeć, że ich codzienna praca ma znaczenie.

Ciekawostki

  1. Pierwsza polska karetka pogotowia wyjechała na ulice Krakowa 6 czerwca 1891 roku i była konnym powozem z pięcioma noszami.
  2. Zawód ratownika medycznego doczekał się osobnej ustawy dopiero w grudniu 2022 roku.
  3. Pierwsze ogólnopolskie obchody święta zorganizowano w Tychach we wrześniu 2023 roku.