Dzień Zrównoważonej Gastronomii

Międzynarodowy Dzień Zrównoważonej Gastronomii obchodzony jest corocznie 18 czerwca i jest jednym z tych świąt, które mają konkretne, formalne pochodzenie – ustanowiono je na mocy rezolucji Zgromadzenia Ogólnego ONZ. Data ta została przyjęta 21 grudnia 2016 roku w dokumencie A/RES/71/246, co odróżnia to święto od wielu innych, które nie mają tak precyzyjnie udokumentowanej historii.

Zrównoważona gastronomia to koncepcja, która wykracza poza samo przygotowywanie posiłków. ONZ postrzega ją jako element kultury, powiązany z różnorodnością naturalną i kulturową regionu. Obejmuje ona całościowe podejście do łańcucha żywnościowego – od pochodzenia składników, przez zużycie wody i energii, aż po minimalizację marnowania żywności. Celem jest wspieranie lokalnych kuchni i tradycji, które mogą przyczyniać się do ochrony bioróżnorodności.

Dzień ten jest ściśle powiązany z celami zrównoważonego rozwoju ONZ, takimi jak bezpieczeństwo żywnościowe i odpowiedzialna konsumpcja. Choć święto nie koncentruje się na jednym wąskim temacie, jego przesłanie jest uniwersalne i może być wdrażane na co dzień.

Inicjatywy związane ze zrównoważoną gastronomią wykraczają poza ramy jednego dnia. Sieć Miast Kreatywnych UNESCO, uruchomiona w 2004 roku, przyznaje tytuł „miasta gastronomii” miastom wyróżniającym się wkładem w kulinarną kulturę i innowacje. Do 2021 roku status ten uzyskało 36 miast na świecie, co pokazuje, że temat ten jest integralną częścią szerszej polityki kulturalnej.

Jednym z kluczowych aspektów zrównoważonej gastronomii jest ograniczanie marnowania żywności. Problem ten dotyczy zarówno gospodarstw domowych, jak i całego łańcucha produkcji i dystrybucji. Dzień Zrównoważonej Gastronomii bywa okazją do przypomnienia prostych zasad, takich jak planowanie zakupów, odpowiednie przechowywanie żywności i wykorzystywanie resztek. Restauracje i szefowie kuchni coraz częściej stawiają na sezonowe, lokalne produkty, rezygnując z importowanych składników.

Święto to można uczcić na wiele sposobów, np. przygotowując posiłek z lokalnych, sezonowych produktów, planując zakupy tak, by ograniczyć marnowanie, odwiedzając lokalny targ zamiast supermarketu lub eksperymentując z tradycyjnymi daniami regionalnymi. Dzień Zrównoważonej Gastronomii łączy formalny rodowód z praktycznym przesłaniem, które każdy może wdrożyć w życie codzienne.

Warto podkreślić, że zasady zrównoważonej gastronomii są uniwersalne i działają przez cały rok. Nie trzeba czekać na 18 czerwca, by wprowadzać pozytywne zmiany w swoich nawykach żywieniowych.

Ciekawostki

1. Święto ustanowiono rezolucją Zgromadzenia Ogólnego ONZ A/RES/71/246 z 21 grudnia 2016 roku.
2. Sieć Miast Kreatywnych UNESCO przyznaje miastom tytuł „miasta gastronomii” - do 2021 roku miało go 36 miast na świecie.