Światowy Dzień Guza Mózgu

Światowy Dzień Guza Mózgu obchodzony jest corocznie 8 czerwca – to święto ustanowione z konkretnego, dobrze udokumentowanego powodu, w przeciwieństwie do wielu dni nietypowych. Choć nie jest oficjalnie wpisane w kalendarz ONZ ani WHO, od ponad dwudziestu lat funkcjonuje w środowisku medycznym wielu krajów, w tym Polski. Jego głównym celem jest zwiększenie świadomości na temat choroby, która – mimo że rzadka – stanowi ogromne wyzwanie dla pacjentów i ich rodzin.

Kto zainicjował ten dzień?

Pomysłodawcą Światowego Dnia Guza Mózgu było w 2000 roku Niemieckie Stowarzyszenie Pomocy Osobom z Guzem Mózgu (Deutsche Hirntumorhilfe) z siedzibą w Lipsku. Organizacja postawiła sobie za cel wygospodarowanie jednego dnia w roku, w którym uwaga społeczeństwa skupia się na osobach zmagających się z tą diagnozą oraz na znaczeniu wczesnego wykrywania i specjalistycznego wsparcia. Choć inicjatywa nie ma statusu oficjalnego święta WHO, zyskała międzynarodowy zasięg i jest obecnie odnotowywana także przez polskie instytucje zdrowia publicznego, w tym ośrodki onkologiczne i pediatryczne.

Kluczowe informacje o guzach mózgu

Według WHO guzy mózgu stanowią około 2% wszystkich nowotworów u dorosłych i nieco mniej niż 2% nowotworów u dzieci, co czyni je stosunkowo rzadką chorobą na tle innych, takich jak rak płuc czy piersi. Najczęściej diagnozowane są u dzieci do 10. roku życia oraz u dorosłych w wieku 50-64 lat. Światowy Dzień Guza Mózgu kładzie szczególny nacisk na edukację – objawy mogą być różne w zależności od wielkości, tempa wzrostu i lokalizacji guza, ale najczęściej obejmują:

• uporczywe bóle głowy, nasilające się zwłaszcza rano
• napady drgawek
• zaburzenia widzenia lub słuchu
• zmiany w zachowaniu, nastroju lub pamięci
• osłabienie lub problemy z koordynacją ruchową

Warto jednak pamiętać, że każdy z tych objawów może mieć zupełnie inną, łagodniejszą przyczynę – to sygnał do konsultacji z neurologiem, a nie powód do samodzielnego stawiania diagnozy.

Diagnostyka i leczenie w skrócie

Rozpoznanie guza mózgu zwykle rozpoczyna się od badania neurologicznego i obrazowego, najczęściej rezonansu magnetycznego głowy, a ostateczne potwierdzenie daje badanie histopatologiczne pobranej tkanki. Nie każda zmiana widoczna w mózgu jest nowotworem złośliwym – część guzów ma charakter łagodny, ale nawet wtedy może wymagać operacji, jeśli uciska sąsiednie struktury.

Skala problemu w Polsce

Dane Krajowego Rejestru Nowotworów pokazują, że w Polsce rocznie diagnozuje się około 2800 nowych przypadków złośliwych guzów mózgu, a około 2300 osób umiera z tego powodu. U dzieci nowotwory mózgu i układu nerwowego stanowią około jednej czwartej wszystkich zachorowań onkologicznych, co czyni je drugą po białaczkach najczęstszą grupą nowotworów w wieku dziecięcym. Leczenie zwykle obejmuje połączenie neurochirurgii, radioterapii i chemioterapii, dostosowanych do rodzaju i lokalizacji guza.

Jak można wesprzeć Światowy Dzień Guza Mózgu?

Symbolem tego dnia jest szara wstążka – prosty sposób na wyrażenie solidarności z chorymi. Równie ważne jest jednak otwarte mówienie o chorobie: dzielenie się rzetelną wiedzą na temat objawów, wspieranie organizacji pacjenckich lub po prostu rozmowa z osobą w trakcie leczenia, zamiast unikania trudnego tematu.

Ciekawostki

1. Symbolem dnia jest szara wstążka, podobnie jak różowa wstążka kojarzona jest z rakiem piersi.
2. Guzy mózgu, mimo powagi rozpoznania, należą do rzadszych nowotworów – stanowią około 2 procent wszystkich nowotworów u dorosłych.
3. W Polsce temat podejmują między innymi Narodowy Instytut Onkologii oraz Instytut „Pomnik – Centrum Zdrowia Dziecka”.