Dzień Grzeczności za Kierownicą
We wrześniu 2001 roku francuskie stowarzyszenie AFPC (Association Française de Prévention des Comportements au Volant) zainicjowało „journée de la courtoisie au volant” – dzień poświęcony kulturze jazdy. Ta inicjatywa dała początek Dniowi Grzeczności za Kierownicą, obchodzonemu w Polsce 5 kwietnia, choć we Francji obchody tej daty już dawno uległy zmianie.
Współczesny przebieg święta we Francji
Od 2008 roku francuskie obchody przekształciły się w „semaine de la courtoisie au volant” – tydzień kurtuazji na drodze, organizowany zwykle w połowie marca, a nie 5 kwietnia. Na przykład w 2025 roku tydzień ten odbył się w dniach 18-23 marca. Data 5 kwietnia, powielana w polskich kalendarzach, nie odzwierciedla już aktualnego terminu obchodów we Francji, co pokazuje, jak daty związane z nietypowymi świętami mogą „zastygnąć” w jednej wersji i nie nadążać za zmianami.
Powody powstania inicjatywy
Stowarzyszenie AFPC powstało w odpowiedzi na rosnącą agresję na francuskich drogach, taką jak nieuzasadnione trąbienie, brawurowe wyprzedzanie czy ignorowanie pieszych i rowerzystów. Celem było zwiększenie świadomości, że prowadzenie samochodu to nie tylko znajomość przepisów, ale także codzienne decyzje wpływające na bezpieczeństwo innych uczestników ruchu. Z czasem do akcji przyłączyły się miasta, szkoły jazdy, ubezpieczyciele i producenci samochodów.
Dzień Grzeczności za Kierownicą w Polsce
W Polsce 5 kwietnia Policja często publikuje komunikaty przypominające o kulturze jazdy i apeluje o wzajemny szacunek na drodze. Dzień ten bywa okazją do przypomnienia zasad takich jak jazda „na suwak” czy ustępowanie pierwszeństwa pojazdom uprzywilejowanym – zachowania, które wymagają zmiany nawyków, a nie przepisów. We Francji efekty podobnych kampanii są widoczne: według ONISR (Krajowego Obserwatorium Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego), w styczniu 2025 roku liczba ofiar śmiertelnych na drogach spadła o 17% w porównaniu z rokiem poprzednim, choć na ten wynik wpływa wiele czynników.
Jak uczcić Dzień Grzeczności za Kierownicą na co dzień
We Francji do inicjatywy dołączają szkoły jazdy, ubezpieczyciele, producenci aut oraz gminy, organizując darmowe szkolenia z etyki jazdy i akcje edukacyjne w szkołach. W Polsce obchody są skromniejsze i ograniczają się głównie do komunikatów policyjnych. Poniżej kilka prostych zachowań, które można wprowadzić na co dzień:
- przepuszczanie pieszych na przejściu, nawet jeśli nie zaczęli jeszcze przechodzić
- zjeżdżanie na pobocze, jeśli za kierowcą tworzy się korek na wąskiej drodze
- powstrzymywanie się od używania klaksonu w przypadku drobnych błędów innych kierowców, zwłaszcza kursantów
Dzień Grzeczności za Kierownicą ma francuskie korzenie i konkretną datę powstania, choć w Polsce obchodzony jest w terminie, który nie odpowiada już aktualnym obchodom we Francji.