Kalendarz świąt nietypowych · data stała

Dzień Herbaty

Dzień Herbaty obchodzony 15 grudnia to okazja do odkrywania różnorodności herbat i ich właściwości.

Typ daty
data stała
Zasięg
Pierwotnie kraje produkujące herbatę (m.in. Indie, Bangladesz, Sri Lanka, Kenia, Indonezja, Nepal, Wietnam, Malawi, Malezja, Uganda, Tanzania); w Polsce obchodzone było w latach 2015–2019.
Rok pierwszych obchodów Dnia Herbaty (Nowe Delhi)
2005

Dzień Herbaty – pochodzenie

Pomysł na to święto narodził się po Światowym Forum Społecznym w Bombaju i Porto Alegre w latach 2004–2005 i był oddolną inicjatywą związków zawodowych z krajów produkujących herbatę.

W kalendarzu można znaleźć dwa różne dni poświęcone herbacie – jeden oficjalny, ustanowiony przez ONZ, obchodzony 21 maja, oraz starszy i mniej formalny, obchodzony przez organizacje związane z branżą herbacianą, przypadający 15 grudnia. To właśnie ten drugi jest często wymieniany w polskich kalendarzach świąt nietypowych pod nazwą Dnia Herbaty.

Geneza grudniowego Dnia Herbaty

Data 15 grudnia została zapoczątkowana przez organizacje związkowe i producenckie z krajów takich jak Indie, Sri Lanka, Kenia, Wietnam, Indonezja i Bangladesz podczas Światowego Forum Społecznego – najpierw w Bombaju w 2004 roku, a następnie w Porto Alegre w Brazylii w 2005 roku. Celem inicjatywy było zwrócenie uwagi na trudne warunki pracy plantatorów herbaty oraz niskie ceny skupu liści.

Różnice między Dniem Herbaty w maju a grudniu

21 maja, ustanowiony przez ONZ w 2019 roku na wniosek Indii, ma charakter bardziej promocyjny i skupia się na aspektach zdrowotnych, kulturowych i ekonomicznych herbaty. Z kolei grudniowy Dzień Herbaty wywodzi się z ruchu pracowniczego i koncentruje się na sprawiedliwości handlowej oraz poprawie warunków życia plantatorów.

Krótka historia herbaty

Według legendy chińskiej herbata została odkryta przez cesarza Shennonga około 2737 roku p.n.e., gdy liście z pobliskiego krzewu wpadły do gotowanej wody. Do Europy herbata trafiła w XVII wieku dzięki holenderskim i portugalskim kupcom, a jej popularność w Wielkiej Brytanii wzrosła dzięki Kompanii Wschodnioindyjskiej. Słowo „herbata” pochodzi od łacińskiego „herba thea”, które zostało zapożyczone przez język niderlandzki.

Rytuały parzenia herbaty na świecie

W Japonii rozwinęła się ceremonia herbaty (chanoyu), oparta na precyzyjnych gestach i wielowiekowej etykiecie. W Chinach popularna jest metoda gongfu cha, polegająca na parzeniu w małych naczyniach i wielokrotnym zalewaniu tych samych liści. W Maroku podaje się mocno słodzoną herbatę miętową, która jest symbolem gościnności i szacunku.

Rodzaje herbaty wartych spróbowania

  • Zielona – liście poddane minimalnej fermentacji, popularna w Chinach i Japonii.
  • Czarna – w pełni sfermentowana, dominująca w brytyjskiej i rosyjskiej tradycji.
  • Oolong – częściowo sfermentowana, łącząca cechy zielonej i czarnej.
  • Biała – najmniej przetworzona, przygotowywana z młodych pączków i liści.
  • Pu-erh – dojrzewająca przez wiele lat, o charakterystycznym smaku.

Herbata w Polsce

W Polsce herbata od dawna zajmuje ważne miejsce w codziennych zwyczajach. Symbolem stała się szklanka w metalowym koszyczku, kojarzona z podróżami pociągiem PKP. Grudniowy Dzień Herbaty to dobra okazja, aby spróbować nowego rodzaju herbaty, zamiast trzymać się tych samych, co zawsze.

Ciekawostki

  1. Pierwsze obchody Dnia Herbaty odbyły się 15 grudnia 2005 roku w Nowym Delhi w Indiach.
  2. W 2019 roku ONZ ustanowiło, na wniosek Chin, dodatkową oficjalną datę – Międzynarodowy Dzień Herbaty przypadający 21 maja – argumentując to tym, że to wiosną, a nie zimą, przypadają największe zbiory herbaty.
  3. Herbatę dzieli się na sześć podstawowych rodzajów w zależności od stopnia oksydacji liści.
  4. W Polsce sięgamy po herbatę średnio nawet trzy razy dziennie, a herbata w torebkach odpowiada za około 89% wartości jej sprzedaży.