Wspomnienie św. Augustyna z Canterbury, biskupa
27 maja obchodzone jest wspomnienie św. Augustyna z Canterbury, pierwszego arcybiskupa tej stolicy i misjonarza znanego jako apostoł Anglii. Obchód jest dowolny, w kolorze białym. Ważne, by nie mylić go z Augustynem z Hippony, autorem „Wyznań”, którego wspomnienie przypada 28 sierpnia – to dwie zupełnie różne postaci, oddzielone niemal dwoma wiekami.
Misja z Rzymu
Augustyn, opat benedyktyńskiego klasztoru św. Andrzeja na rzymskim wzgórzu Celius, został wyznaczony przez papieża Grzegorza Wielkiego w 596 roku na przełożonego wyprawy misyjnej do Brytanii. Grupa liczyła około czterdziestu mnichów. Po drodze, zaniepokojona opowieściami o Anglach, próbowała się wycofać; papież odesłał ich z powrotem. Wylądowali w Kent wiosną 597 roku.
Kent, król i królowa
Misjonarze trafili idealnie. Panujący w Kent król Etelbert miał za żonę Bertę, chrześcijankę z frankijskiego rodu królewskiego, która przywiozła ze sobą kapelana i korzystała w Canterbury z ocalałego rzymskiego kościoła. Etelbert przyjął misjonarzy życzliwie, a wkrótce sam się ochrzcił, otwierając drogę do masowych chrztów w swoim otoczeniu. W Canterbury powstała katedra oraz opactwo świętych Piotra i Pawła, a Augustyn otrzymał od papieża paliusz jako metropolita.
Instrukcja, która zdefiniowała metodę
Z tą misją wiąże się jeden z najczęściej cytowanych dokumentów wczesnego średniowiecza: list Grzegorza Wielkiego do opata Mellitusa z 601 roku. Papież polecił w nim nie burzyć pogańskich świątyń, lecz je oczyszczać i przeznaczać na kościoły, a lokalne święta przekształcać zamiast zwalczać. Argument był praktyczny – ludzie łatwiej zmienią wiarę niż przyzwyczajenia.
Trudniejsza część
Gorzej poszło z chrześcijanami, którzy byli na wyspach wcześniej. Według relacji Bedy Czcigodnego spotkania Augustyna z biskupami brytyjskimi nie przyniosły porozumienia: sporną kwestią był między innymi sposób wyliczania daty Wielkanocy i forma tonsury. Spójny model dla całej wyspy przyjęto dopiero pokolenia później. Augustyn zmarł 26 maja 604 lub 605 roku, a jego wspomnienie kalendarz umieścił dzień później.
Dziedzictwo
Canterbury pozostało stolicą prymasowską Anglii i jest nią do dziś także dla Kościoła anglikańskiego – ciągłość tej siedziby liczy się od Augustyna nieprzerwanie. Ruiny założonego przez niego opactwa, katedra oraz kościół św. Marcina, w którym modliła się królowa Berta, tworzą razem zespół wpisany na listę światowego dziedzictwa UNESCO.
„Żniwo wprawdzie wielkie, ale robotników mało; proście więc Pana żniwa, żeby wyprawił robotników na swoje żniwo.”
Łk 10,2