Wspomnienie św. Anieli Merici, dziewicy

**Święta Aniela Merici – założycielka urszulanek**

27 stycznia Kościół katolicki wspomina św. Anielę Merici, założycielkę Zgromadzenia Sióstr Urszulanek. Jej wspomnienie obchodzone jest jako dowolne, w kolorze białym, upamiętniając dzień jej śmierci w 1540 roku. W domach i szkołach urszulańskich jest to święto patronalne.

**Pomysł, który wyprzedził epokę**

Aniela urodziła się 21 marca 1474 roku w Desenzano nad jeziorem Garda. Wcześnie osierocona, związała się z trzecim zakonem franciszkańskim, poświęcając się nauczaniu dziewcząt z ubogich rodzin. W 1535 roku podpisano dokument fundacyjny Towarzystwa św. Urszuli.

Jej koncepcja była rewolucyjna. W XVI wieku kobiety pragnące poświęcić się Bogu wstępowały do klasztorów klauzurowych. Aniela zaproponowała coś nowego – jej towarzyszki miały żyć w domach, bez habitu i klauzury, prowadząc życie konsekrowane i wychowując dziewczęta. Formę klasztorną urszulanki przyjęły dopiero po jej śmierci, pod wpływem ówczesnych przepisów kościelnych.

**Wychowanie jako program**

Aniela nie pozostawiła obszernych pism teologicznych. Jej spuściznę stanowią krótkie *Reguły*, *Rady* i *Testament*, skierowane do przełożonych. Wyróżnia je łagodny ton, niezwykły jak na ówczesne czasy. Podkreślała, by nie zmuszać, lecz wspierać, znać każdą wychowankę indywidualnie i raczej zachęcać niż nakazywać. To podejście stało się znakiem rozpoznawczym szkół urszulańskich w Europie.

**Kult i polskie ślady**

Aniela zmarła 27 stycznia 1540 roku w Brescii. Kanonizowana w 1807 roku przez papieża Piusa VII. Do Polski urszulanki przybyły w XIX wieku, a z tej tradycji wyrosło później osobne zgromadzenie – urszulanki szare, założone przez św. Urszulę Ledóchowską, które nadal prowadzą placówki wychowawcze w kraju i za granicą.

**Dlaczego akurat św. Urszula?**

Wybór patronki nie był przypadkowy. Legenda o św. Urszuli, popularna w późnym średniowieczu, przedstawiała grupę młodych kobiet podróżujących razem i wspólnie ginących – wzór wspólnoty, a nie samotnej pustelnicy. Aniela potrzebowała takiego modelu dla stowarzyszenia działającego w rozproszeniu, bez klasztoru spinającego siostry murem. Jej relikwie spoczywają w Brescii, w kościele noszącym jej imię.

„Zaprawdę, powiadam wam: Wszystko, co uczyniliście jednemu z tych braci moich najmniejszych, Mnieście uczynili”

Mt 25,40